O‘ZBEKISTONDA YOSHLAR JINOYATCHILIGI PROFILAKTIKASINING TASHKILIY-HUQUQIY MEXANIZMLARINI TAKOMILLASHTIRISH MASALALARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: yoshlar, jinoyatchilik, yoshlar jinoyatchiligi, huquqbuzarlik, profilaktika, profilaktika tizimi, tashkiliy-huquqiy mexanizm, davlat organlari, fuqarolik jamiyati, ijtimoiy nazorat, profilaktika inspektori, kriminologiya.Abstract
Annotatsiya: Mazkur ilmiy maqolada O‘zbekiston Respublikasida yoshlar
jinoyatchiligining kelib chiqish sabablari, uning ijtimoiy-huquqiy omillari hamda
profilaktika tizimining tashkiliy-huquqiy asoslari tahlil qilingan. Shuningdek,
amaldagi qonunchilik, profilaktika mexanizmlarining samaradorligi va ularni
takomillashtirish yo‘nalishlari ilmiy asosda yoritilgan. Yoshlar jinoyatchiligini oldini
olishda kompleks yondashuvni qo‘llash hamda davlat organlari va fuqarolik jamiyati
institutlari hamkorligini kuchaytirish bo‘yicha takliflar ilgari surilgan.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI:
I. Normativ-huquqiy hujjatlar:
1. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. – Toshkent: “O‘zbekiston”,
2023-y. (77-modda).
2. Bola huquqlari to‘g‘risidagi Konvensiya. BMT Bosh Assambleyasining 1989-
yil 20-noyabrdagi 44/25-sonli rezolyutsiyasi (O‘zbekiston Respublikasi 1992-
yil 9-dekabrda qo‘shilgan).
3. Voyaga yetmaganlar o‘rtasida huquqbuzarliklarning oldini olish bo‘yicha BMT
ko‘rsatmalari (Riyod ko‘rsatmalari). BMT Bosh Assambleyasining 1990-yil 14-
dekabrdagi 45/112-sonli rezolyutsiyasi.
4. O‘zbekiston Respublikasining “Yoshlarga oid davlat siyosati to‘g‘risida”gi
Qonuni. 2016-yil 14-sentyabr, O‘RQ-406-son.
5. O‘zbekiston Respublikasining “Huquqbuzarliklar profilaktikasi to‘g‘risida”gi
Qonuni. 2014-yil 14-may, O‘RQ-371-son.
6. O‘zbekiston Respublikasining “Voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va
huquqbuzarliklarning profilaktikasi to‘g‘risida”gi Qonuni. 2010-yil 29-
sentyabr, O‘RQ-263-son.
7. O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi. 1994-yil 22-sentyabr (2024-
2025 yillardagi o‘zgarish va qo‘shimchalar bilan).
8. O‘zbekiston Respublikasining Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksi.
1994-yil 22-sentyabr (2024-2025 yillardagi o‘zgarish va qo‘shimchalar bilan).
9. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentyabrdagi
“O‘zbekiston — 2030” strategiyasi to‘g‘risida”gi PF-158-son Farmoni.
II. Statistik ma’lumotlar va hisobotlar:
10. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi.
O‘zbekistonning demografik holati: tahliliy ma’ruzalar to‘plami (2025-yil
yanvar holatiga). – Toshkent, 2025.
11. O‘zbekiston yoshlari: statistik to‘plam. – Toshkent: Statistika agentligi nashri,
2024.
12. O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi. Huquqbuzarliklar profilaktikasi
xizmatining 2024-yil yakunlari bo‘yicha tahliliy axboroti.
III. Ilmiy adabiyotlar va elektron resurslar:
13. Kriminologiya: Darslik. Mas’ul muharrir: y.f.d., prof. X.R.Ochilov. – Toshkent:
TDYU nashriyoti, 2023.
14. Yoshlar jinoyatchiligi profilaktikasi: muammo va yechimlar. Ilmiy-amaliy
konferensiya materiallari to‘plami. – Toshkent, 2024.
15. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: www.lex.uz.
16. Birlashgan Millatlar Tashkilotining rasmiy sayti: www.un.org.
17. Eshqobilov B.E. Yoshlar jinoyatchiligiga olib boruvchi ijtimoiy-ommaviy
omillar: internet, ishsizlik va tengsizlikning tahdidi. Journal of Scientific
Research and Their Solutions, Vol.6(01), 2025, mak. 12–25.
18. Karimov J.J., Kamalova A. Yoshlar o’rtasida deviant xulq-atvor profilaktikasi.
Science and Education, 2024.
