O‘QITUVCHILAR FAOLIYATIDA KASBIY STRESS VA UNING PSIXOPROFILAKTIKASI
Keywords:
Kalit so‘zlar: Stress, o‘qituvchi, kasbiy yonish, emotsional charchash, pedagogika, psixologik salomatlik, adaptatsiya, profilaktika, kognitiv yuklama, reabilitatsiya.Abstract
Annotatsiya O‘qituvchilik kasbi insoniyat tarixidagi eng murakkab va
mas’uliyatli sohalardan biri hisoblanadi. Zamonaviy ta’lim tizimidagi yuqori talablar
pedagoglar zimmasiga ulkan ruhiy yuklamalar tushishiga sabab bo‘lmoqda. Mazkur
maqolada o‘qituvchilar faoliyatida kuzatiladigan stress holatlarining kelib chiqish
sabablari chuqur tahlil qilinadi. Kasbiy charchash sindromi va uning dars berish
sifatiga ko‘rsatadigan salbiy ta’siri batafsil yoritib berilgan. Shuningdek,
o‘qituvchilarning emotsional holatini barqarorlashtirishga qaratilgan psixofiziologik
usullar ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot davomida pedagogik jamoada sog‘lom psixologik
muhitni shakllantirish masalalariga alohida e’tibor qaratildi. Muallif tomonidan
stressni boshqarish va uning profilaktikasi bo‘yicha amaliy tavsiyalar taklif etilgan.
Xulosa qilib aytganda, o‘qituvchining ruhiy salomatligi ta’lim samaradorligini
ta’minlovchi asosiy omildir.
References
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Shoumarov G‘.B. "Oila psixologiyasi". – Toshkent: Sharq, 2008.
2. G‘oziyev E.G‘. "Umumiy psixologiya". – Toshkent, 2010.
3. Selye H. "Stress without distress". – New York: Lippincott, 1974.
4. Rasulova Z. "Pedagogik faoliyatda stress va uni boshqarish". – Metodik
qo‘llanma, 2018.
5. Boyko V.V. "Sindrom emotsionalnogo vыgoraniya v professionalnom
obshenii". – Piter, 2005.
6. Akbarova S. "Psixologik maslahat va psixokorreksiya". – Toshkent, 2014.
7. Usmonova M. "O‘qituvchi shaxsining shakllanishi". – Jurnal: "Xalq ta’limi",
2021, №4.
8. O‘zbekiston Respublikasining "Pedagogning maqomi to‘g‘risida"gi Qonuni. -
Toshkent, 2024.
