XIX ASR – XX ASR BOSHLARIDAGI TADQIQOTLARDA XORAZM ETNOGRAFIK MEROSIGA MUNOSABAT MASALALARI
Keywords:
Kalit so’zlar. Xorazm, etnografik meros, XIX asr tadqiqotlari, Rossiya imperiyasi, orientalizm, mustamlakachilik diskursi, etnografik ekspeditsiya, manbashunoslik tahlil, madaniy antropologiya.Abstract
Annotatsiya. Mazkur maqolada XIX asr – XX asr boshlarida olib borilgan ilmiy tadqiqotlarda Xorazm etnografik merosiga bildirilgan munosabat masalalari tahlil qilinadi. Ayniqsa, Rossiya imperiyasi davridagi harbiy-ma’muriy ekspeditsiyalar, sharqshunoslar va etnograf olimlar faoliyati doirasida Xorazm hududida to’plangan ma’lumotlar manbashunoslik nuqtai nazaridan baholanadi. Jumladan, Nikolay Muravyov, Arminius Vambery, Vasily Bartold kabi tadqiqotchilarning asarlarida Xorazm aholisining turmush tarzi, urf-odatlari, ijtimoiy munosabatlari va moddiy madaniyatiga doir ma’lumotlar tahlil etiladi. Tadqiqotda mustamlakachilik diskursi, orientalizm yondashuvi hamda ilmiy-etnografik kuzatuv metodologiyasi o’zaro qiyosiy tarzda ko’rib chiqiladi. Natijada XIX–XX asr boshlaridagi ilmiy qarashlarda Xorazm etnografik merosi bir vaqtning o’zida ham ilmiy qiziqish ob’ekti, ham siyosiy-ideologik tahlil predmeti sifatida talqin qilingani asoslab beriladi.
