TURK VA O‘ZBEK TILIDA MUROJAAT SHAKLLARI: MADANIYATLARARO TAFOVUT VA METODIK YONDASHUV
Keywords:
Kalit so‘zlar: murojaat shakllari, pragmatika, madaniyatlararo kommunikatsiya, turk tili, o‘zbek tili, lingvistik kompetensiya, sotsiolingvistika, metodika.Abstract
Annotatsiya. Mazkur maqolada turk va o‘zbek tillarida murojaat shakllarining lingvistik va madaniy xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi. Murojaat birliklari ijtimoiy munosabat, ierarxiya, hurmat darajasi hamda milliy mentalitetni aks ettiruvchi muhim kommunikativ vosita sifatida ko‘rib chiqiladi. Tadqiqotda ikki tildagi shaxs olmoshlari, unvonlar, qarindoshlik atamalari, kasbiy murojaatlar va pragmatik strategiyalar o‘rganiladi. Shuningdek, madaniyatlararo tafovutlar chet tilini o‘qitish jarayonida qanday metodik yondashuvlarni talab etishi tahlil qilinadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, turk va o‘zbek tillarida murojaat shakllari umumturkiy ildizlarga ega bo‘lsa-da, ijtimoiy-psixologik va tarixiy omillar ularning qo‘llanilishida sezilarli farqlarni yuzaga keltirgan. Maqolada kommunikativ kompetensiyani shakllantirish uchun pragmatik va madaniy komponentlarni integratsiya qilish zarurligi asoslanadi.
References
1. Doğan Aksan (1998). Her Yönüyle Dil: Ana Çizgileriyle Dilbilim. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
2. Gururajarao, S.M., Everstova, V., Potekhina, E., Moydinova, E., Nikulushkin, A., & Muracova, N. (2025, April). Assessing Academic Achievement in Adaptive Learning. In Computer Science On-line Conference (pp. 445-453). Cham: Springer Nature Switzerland.
3. Moydinova EK. Developing communicative competence in foreign language education. Western European Journal of Linguistics and Education. 2024 Apr;2(4):66.
4. Türk Dil Kurumu (2011). Türkçe Sözlük. Ankara: TDK Yayınları.
5. Yuldashova, N.M., Moydinova, E.K., Abdullayeva, D. M., Atakulova, E. T. S., Kayumova, G. A., Turgunova, F. M., & Xakimjonova, M. E. (2025). A COMPETENCY-BASED INTEGRATIVE FRAMEWORK FOR TEACHING ORAL COMMUNICATION IN TERTIARY EDUCATION. Lex Localis, 23(S6), 3504-3511.
6. Ziya Gökalp (1923). Türkçülüğün Esasları. İstanbul: Türk Yurdu Yayınları.