IJTIMOIY KASALLIKLARNING AHOLI ORASIDA TARQALISHINI OLDINI OLISH: KOMPLEKS PROFILAKTIK YOVDASHUVI

Authors

  • Nabijonova Gulzora Farxodjon qizi Author
  • Raxmonberdiyeva Odina G‘afurjon qizi Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: ijtimoiy kasalliklar, profilaktika, skrining, immunizatsiya, OIV, STI, stigma, sog‘liqni saqlash siyosati, tarmoqlararo hamkorlik.

Abstract

Annotatsiya: İjtimoiy kasalliklar (yuqumli kasalliklar, jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infeksiyalar, OIV, virusli gepatitlar, sil, shuningdek, aholining xulq-atvori va ijtimoiy determinantlar bilan bog‘liq sog‘liq muammolari) jamiyat taraqqiyoti, mehnat unumdorligi va demografik barqarorlikka bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Ushbu maqolada aholida ijtimoiy kasalliklarning tarqalishini kamaytirish va oldini olish bo‘yicha dalillarga asoslangan profilaktika strategiyalari tahlil qilinadi: immunizatsiya, skrining va erta aniqlash, sog‘lom turmush tarzini targ‘ib qilish, OIV/STI uchun kombinatsiyalangan profilaktika, stigma va diskriminatsiyani kamaytirish, hamda sog‘liqni saqlash tizimining tayyorgarligi va tarmoqlararo hamkorlik. O‘zbekiston sharoitida sog‘liq xavfsizligi bo‘yicha milliy rejalar va tizimli yondashuvlarning ahamiyati muhokama qilinadi (WHOning O‘zbekiston bo‘yicha Health Security action plan hujjatlari va yondashuvlari). (WHO, 2025; CDC, 2024; UNAIDS, 2024)                                                                                

References

1.Centers for Disease Control and Prevention. (2024). How to Prevent STIs. (CDC, 2024)

2.Centers for Disease Control and Prevention. (2024). Preventing HIV. (CDC, 2024)

3.Kisling, L. A., & Das, J. M. (2023). Prevention Strategies. In StatPearls. NCBI Bookshelf.

4.Marrazzo, J. M., et al. (2011). Interventions to Prevent Sexually Transmitted Infections, Including HIV Infection. (Sharh maqola).

5.UNAIDS. (2024). UNAIDS data 2024 (Data Book).

6.United Nations Economic and Social Council. (2025). E/2025/73 (kombinatsiyalangan profilaktika va xavf guruhlari bo‘yicha global qaydlar).

7.United Nations Uzbekistan. (2024). National Action Plan for Health Security: Uzbekistan (tizimni mustahkamlash va tarmoqlararo yondashuv).

8.World Health Organization. (2023). Health promotion and disease prevention through population-based interventions.

9.World Health Organization. (2025). Vaccines and immunization (umumiy prinsiplar).

10.World Health Organization. (2025). National Action Plan on Health Security in the Republic of Uzbekistan (2024–2028) (hujjat).

Published

2025-12-27

How to Cite

Nabijonova Gulzora Farxodjon qizi, & Raxmonberdiyeva Odina G‘afurjon qizi. (2025). IJTIMOIY KASALLIKLARNING AHOLI ORASIDA TARQALISHINI OLDINI OLISH: KOMPLEKS PROFILAKTIK YOVDASHUVI. JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS, 91(2), 59-64. https://journalss.org/index.php/new/article/view/13355