O‘ZBEK TILIGA TARJIMALARDA DIALEKTAL BIRLIKLARNING BERILISHI: “PRIDE AND PREJUDICE” ASARI MISOLIDA
Keywords:
Kalit so‘zlar: Tarjima nazariyasi, dialektal birlik, lingvistik muammo, adabiy til, o‘zbek tarjima maktabi, nutq xususiyatlari, leksik rang-baranglik, uslub, badiiy matnning adekvatligi, semantik moslik, sotsiolingvistika, obraz, realism, adabiy estetika.Abstract
Annotatsiya: Tarjima san’ati, matnlararo o‘zaro ta’sir va madaniy kontekst translatsiyasi har qanday milliy yoki jahon adabiyoti namunalarini o‘zga tilda namoyon etishda eng muhim jarayonlardan biridir. Adabiy tarjimalar, xususan, ingliz klassik adabiyotining yorqin asarlari o‘zbek tiliga ko‘chirilar ekan, nafaqat lingvistik muammolar, balki madaniy, uslubiy, nutqiy va ijtimoiy nuanslarni ham o‘zida mujassamlashtiradi. Jane Austinning “Pride and Prejudice” (mag‘rurlik va g‘urur) asarini o‘zbek tiliga tarjima qilishda yuzaga keladigan muammolar orasida dialektal birliklarning adekvat aks ettirilishi alohida muhimlik kasb etadi. Asl til va o‘zbek tarjima matni o‘rtasida dialektal birliklar, nutqiy shevalar hamda mahalliy o‘ziga xosliklarning berilish uslubi tarjima san’atining sifat mezoni bo‘lib, bu masala hozirda tilshunos olimlar va tarjimashunoslar doirasida dolzarb mavzuga aylangan.
References
1. Axmedova T. “O‘zbek tarjima san’atining zamonaviy tashvishlari”, Toshkent, 2021.
2. O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi, “Tarjimashunoslik” maqolasi.
3. Qurbonov O. “Tarjima nazariyasi va amaliyoti”, Toshkent, 2020.
4. Karimov M. “Badiiy asarni tarjima qilishda lisoniy rang-baranglik”, ilmiy maqola, 2019.
5. www.tashgiv.uz – Tarjimashunoslik fakulteti darsliklari va metodik materiallari.
6. Abdulhamidov I. “Jane Austen va o‘zbek adabiy tarjimasi” – ocherklar, 2023.
7. Jo‘rayev Q. “Tarjimada dialektal birliklarning o‘rni”, ilmiy maqola, Toshkent, 2022.
8. www.ziyonet.uz – Tarjimonlar jamiyati tavsiyalari va ilmiy maqolalar.
9. Mirzayeva D. “Global badiiy matnlarni o‘zbek tiliga tarjima qilish muammolari”, 2021.
10. Austen J. “Pride and Prejudice” asarining o‘zbek tilidagi nashri (rasmiy tarjima).