MIOKARD INFARKTINI ERTA ANIQLASHDA EXOKARDIOGRAFIYANING ROLI
Keywords:
Kalit so‘zlar: miokard infarkti, exokardiyagrafiya, yurak-qon tomir kasalliklari, diagnostika, ultratovush tekshiruvi, chap qorincha, chiqarish fraksiyasi, miokard, kardiologiya.Abstract
Anotatsiya: Miokard infarktini erta aniqlash kasallik oqibatlarini kamaytirish va o‘lim ko‘rsatkichlarini pasaytirishda muhim ahamiyatga ega. Exokardiografiya noinvaziv va keng qo‘llaniladigan diagnostik usul bo‘lib, miokard infarktini erta aniqlashda muhim rol o‘ynaydi. Ushbu usul yurak mushaklarining segmentar harakat buzilishlarini aniqlash imkonini beradi, bu esa miokard ishemiyasining eng dastlabki belgilaridan biri hisoblanadi va ko‘pincha elektrokardiografik o‘zgarishlar hamda yurak biomarkerlarining oshishidan oldin paydo bo‘ladi.
Exokardiografiya chap qorinchaning funksional holatini, chiqarish fraksiyasini (ejection fraction), shuningdek, ventrikulyar tromb, papillyar mushak disfunksiyasi va perikardial suyuqlik kabi asoratlarni aniqlashda muhim ma’lumot beradi. Shoshilinch holatlarda yotoq yonida bajariladigan exokardiografiya tezkor klinik qaror qabul qilishga yordam beradi hamda o‘tkir ko‘krak og‘rig‘ining boshqa sabablaridan miokard infarktini farqlash imkonini yaratadi.
Ba’zi cheklovlariga qaramay, masalan, operatorga bog‘liqligi va ayrim bemorlarda tasvir sifati past bo‘lishi mumkinligi, exokardiografiya miokard infarktini erta baholash va boshqarishda muhim diagnostik usul bo‘lib qolmoqda. Uning qulayligi, xavfsizligi va yuqori diagnostik ahamiyati uni shoshilinch va reanimatsion holatlarda keng qo‘llash imkonini beradi.
References
1. American College of Cardiology – Myocardial Infarction Resources
2. American Heart Association – Coronary Artery Disease Statistics
3. American Heart Association – Heart Attack Overview
https://www.heart.org/en/health-topics/heart-attack
4. ARIC Study – Atherosclerosis Risk in Communities
https://www.nhlbi.nih.gov/science/atherosclerosis-risk-communities-aric-study
5. Braunwald’s Heart Disease – Textbook of Cardiovascular Medicine
https://www.elsevier.com/books/braunwalds-heart-disease
6. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) – Heart Disease Facts
https://www.cdc.gov/heartdisease
7. European Society of Cardiology – Acute Coronary Syndromes Guidelines
8. European Society of Cardiology – ESC Guidelines on Acute Myocardial Infarction
https://www.escardio.org/Guidelines
9. GRACE Registry Study – Acute Coronary Syndromes
10. JACC (Journal of the American College of Cardiology) – Myocardial Infarction Studies
11. Mayo Clinic – Myocardial Infarction (Heart Attack)
12. National Heart, Lung, and Blood Institute (NHLBI) – Heart Disease Information
13. National Library of Medicine (NCBI) – Myocardial Infarction Overview
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK537076/
14. PubMed Central – Diagnosis of Acute Myocardial Infarction
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/
15. Rosstat (Russia Federal Statistics Service) – Cardiovascular mortality data
16. Thygesen K. et al. Fourth Universal Definition of Myocardial Infarction (2018)
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30165617/
17. World Health Organization – Cardiovascular diseases (CVDs) Fact Sheet
https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cardiovascular-diseases-(cvds)
18. World Health Organization – Global Health Estimates
19. World Heart Federation – Cardiovascular Disease Information
https://world-heart-federation.org
20. Uzbekistan Statistika agentligi – Sog‘liqni saqlash statistikasi