MAKTABLARDA ZO‘RAVONLIKNI OLDINI OLISHDA PSIXOLOGIK STRATEGIYALAR
Keywords:
Kalit so‘zlar: zo‘ravonlik, bullying, maktab, psixologik strategiyalar, o‘quvchilar, profilaktika, empatiya, sinf muhiti, psixologik yordam, ijtimoiy munosabatlar.Abstract
Mazkur maqolada maktablarda zo‘ravonlik (bullying) holatlarining kelib chiqish sabablari, uning o‘quvchilar psixologiyasiga ta’siri hamda zo‘ravonlikni oldini olishga qaratilgan psixologik strategiyalar yoritilgan. Zo‘ravonlikning individual, oilaviy va ijtimoiy omillari tahlil qilinib, uning maktab muhitidagi salbiy oqibatlari ko‘rsatib o‘tilgan. Psixologik profilaktika, empatiyani rivojlantirish, ijobiy sinf muhitini shakllantirish, guruhiy treninglar va individual psixologik yordam kabi samarali usullar ko‘rib chiqilgan. Ushbu yondashuvlar o‘quvchilar o‘rtasida sog‘lom munosabatlarni shakllantirish va zo‘ravonlik holatlarini kamaytirishga xizmat qiladi.
References
1. Karimova V.M. “Psixologiya”. – Toshkent: O‘zbekiston Faylasuflari Milliy jamiyati nashriyoti, 2010.
2. G‘oziev E.G. “Umumiy psixologiya”. – Toshkent: O‘qituvchi, 2008.
3. Davletshin M.G. “Yosh davrlari va pedagogik psixologiya”. – Toshkent: O‘qituvchi, 2005.
4. Rasulov A. “Maktab psixologiyasi asoslari”. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2016.
5. Ziyonet axborot-ta’lim portali materiallari: www.ziyonet.uz
6. UNESCO. “School Violence and Bullying: Global Status Report”. – Paris, 2019.
7. UNICEF. “Ending Violence in Schools: A Guide for Teachers and Psychologists”. – New York, 2018.
8. To‘xtaboyeva M. Psixologik maslahat va profilaktika ishlari. – Toshkent: Innovatsiya, 2021.