SHARQ UYGʻONISH DAVRI (SHARQ RENESSANSI): ILMIY-FALSAFIY TRANSFORMATSIYA, METODOLOGIK ASOSLAR VA JAHON SIVILIZATSIYASIDAGI OʻRNI
Keywords:
Kalit soʻzlar: Sharq Renessansi, Islom oltin davri, Bayt ul-hikma, Mashshoiyun, Kalom, Maʼmun akademiyasi, Xorazmiy, Ibn Sino, Beruniy, Ulugʻbek, madaniy integratsiya.Abstract
Annotatsiya: Ushbu ilmiy maqolada IX–XII va XIV–XVI asrlarda Markaziy Osiyo hamda Yaqin Sharq hududida yuz bergan ulkan madaniy, ilmiy va falsafiy yuksalish — Sharq Uygʻonish davri (Sharq Renessansi) tizimli ravishda tahlil qilinadi. Maqolada davrning ijtimoiy-iqtisodiy determinanti, "Bayt ul-hikma" va mintaqaviy akademiyalarning roli, qadimgi yunon falsafasining islom rasionalizmi bilan sintezi hamda aniq va tabiiy fanlar rivojiga qoʻshilgan fundamental hissa tahlil etilgan. Muhammad Xorazmiy, Abu Rayhon Beruniy, Abu Ali ibn Sino va Mirzo Ulugʻbek kabi mutafakkirlarning kashfiyotlari jahon sivilizatsiyasi poydevori sifatida baholanadi.
References
Xayrullayev M.M. Uygʻonish davri va Sharq mutafakkirlari. – Toshkent: Oʻzbekiston, 1971.
Starr S. Frederick. Lost Enlightenment: Central Asia's Golden Age from the Arab Conquest to Tamerlane. – Princeton University Press, 2013.
Konrad N.I. Zapad i Vostok. Sbornik statey. – Moskva: Nauka, 1972.
Komilov X. Sharq uygʻonish davri adabiyoti panteizmi va uning gumanistik mohiyati. – Toshkent: Fan, 1994.
Beruniy Abu Rayhon. Tanlangan asarlar. I-IV jildlar. – Toshkent: Fan, 1968-1975.
Ibn Sino. Al-Qonun fit-tibb (Tibbiyot qonunlari), I-V kitoblar. – Toshkent: Xalq merosi, 1993.
