ONLAYN DARSLARDA OʻQITUVCHI OVOZINING OHANGDORLIGI VA UNING TALABALAR FIKRLASHIGA TAʼSIRI
Keywords:
Kalit soʻzlar: onlayn ta’lim, oʻqituvchi nutqi, ovoz ohangdorligi, intonatsiya, kognitiv jarayonlar, oʻquv mativatsiyasi, pedagogik kommunikatsiya.Abstract
Annotatsiya. Ushbu tadqiqot masofaviy ta’lim tizimida pedagog nutqining akustik va emotsional parametrlari talabalar bilim olish samaradorligiga ta’sirini oʻrganadi. Ish doirasida oʻqituvchi intonatsiyasi, nutq tempi va emotsional ifodaliligining talabalarda kognitiv jarayonlarni faollashtirishdagi roli zamonaviy pedagogik yondashuvlar asosida tahlil etilgan. Tahlillar shuni koʻrsatadiki, oʻqituvchi nutqining ifodali boʻlishi talabalarning diqqatini jamlash, oʻtilgan mavzuni chuqurroq anglash va mantiqiy xulosalar chiqarish qobiliyatini rivojlantirishda muhim ahamiyatga ega. Nutqning bir xil ohangda (monoton) yoki aksincha, jonli jaranglashi talabalarning oʻquv motivatsiyasi va fanlarga qiziqishiga bevosita ta’sir qilishi ilmiy asoslandi. Tadqiqot natijalari onlayn darslarni sifatini yaxshilashda pedagogik nutq madaniyatini oshirish va oʻqituvchilarning kommunikativ mahoratini rivojlantirish boʻyicha aniq taklif va tavsiyalarni oʻz ichiga oladi.
References
1. UNESCO. Education: From COVID – 19 School Closures to Recovery. Available at.
2. Lawson, A.P., Mayer, R.E. The Power of Voice to Convey Emotion in Multimedia Instructional Messages. International Journal of Artificial Intelligence in Education, 2022.
3. Paulmann, S. va boshqalar. Instructor Enthusiasm in Online Lectures: How Vocal Enthusiasm Impacts Student Engagement, Learning, and Memory. Frontiers in Education, 2024.
4. Shoukat, S., Siyab, M., Sardar, R. Effect of Teacher's Vocal Tone and Pitch on Student Engagement and Comprehension: A Phonetic Analysis. 2025.
5. Hasby, N. va boshqalar. Teacher Speech Style and Student Engagement in ELT: A Systematic Review. 2025.
6. N.Q. Olimova. Nutq madaniyatini shakllantirishda o‘qituvchi nutqining roli. MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 2025. Maktabgacha va Maktab Ta’limi Jurnali.
7. S. To‘ra qizi Norqulova, Sh. Primqulova. O‘qituvchining nutq madaniyati va nutq texnikasi. SAMARALI TA’LIM VA BARQAROR INNOVATSIYALAR JURNALI, 2025.
8. Sh.A. Berdiyorova. O‘qituvchi faoliyatida pedagogik texnika. Nutq texnikasi va madaniyati. AMERICAN JOURNAL OF MULTIDISCIPLINARY BULLETIN, 2025.
9. Mahmudov N. O‘qituvchining nutq madaniyati. – Toshkent, 2007.
10. Saidov J. Pedagogning nutq madaniyati // Maktabgacha ta’lim jurnali. – 2023
11. Muminova N.A. Speech Culture and Communicative Etiquette of a Teacher. – 2025.
12. Boltaboyeva U., Hotamova Y. Nutq madaniyatining ilmiy asoslari va o‘qituvchi faoliyatidagi o‘rni. – 2026.
13. Lev Vygotsky. Thought and Language. – 1934.
14. Richard E. Mayer. Multimedia Learning. – 2021
15. Nizomiddin Mahmudov. O‘qituvchi nutq madaniyati. – Toshkent: O‘qituvchi, 2007.
16. Qudrat Yo‘ldoshev. Pedagogik mahorat – Toshkent - 2015
