NUTQ MADANIYATI VA UNDAGI MILLIY URF-ODATLARNING AKS ETTIRILISHI
Keywords:
nutq madaniyati, milliy urf-odatlar, lingvokulturologiya, nutqiy etikett, murojaat shakllari, muloqot madaniyati, milliy qadriyatlar, o‘zbek tili, kommunikativ me’yor, til madaniyati.Abstract
Ushbu maqolada nutq madaniyati tushunchasining mazmun
mohiyati, uning milliy urf-odatlar va qadriyatlar bilan o‘zaro bog‘liqligi ilmiy nuqtai
nazardan tahlil qilinadi. Nutqiy madaniyatning shakllanishida xalqning an’analari,
axloqiy me’yorlari, marosim va rasm-rusumlarining tutgan o‘rni, xususan o‘zbek
xalqiga xos murojaat shakllari, duolar, tabriklar, odob-axloq normalarining nutq
strukturasida namoyon bo‘lishi yoritiladi. Shuningdek, nutq madaniyatining etik,
estetik va lingvokulturologik jihatlari, milliy muloqot madaniyatining zamonaviy
kommunikatsiya jarayonidagi ahamiyati ilmiy asosda bayon etiladi. O‘zbek tilidagi
nutqiy etikett, maqollar, iboralar va marosimlarga oid til birliklarining milliy urf
odatlarni aks ettirishdagi roli ochib beriladi. Maqola milliy o‘zlikni anglash va madaniy
merosni saqlashda nutq madaniyatining ahamiyatini ko‘rsatib, ta’lim jarayonida uning
o‘rgatilishiga doir ilmiy xulosalar beradi.
References
1.
Abduazizov A. O‘zbek tilining nutq madaniyati. – Toshkent: Fan, 2019.
2.
To‘xtasinov B. Til va madaniyat: lingvokulturologik yondashuv. – Toshkent:
O‘zbekiston, 2020.
3.
Karimov U. O‘zbek tilida muomala odobi va nutqiy etikett. – Toshkent: Noshir,
2018.
4.
Qo‘ng‘urov R., Xudoyorov K. Nutq madaniyati asoslari. – Toshkent: Fan va
texnologiya, 2021.
5.
Jo‘rayev M. Tilshunoslikka kirish. – Toshkent: Yangi asr avlodi, 2017.
6.
Xudoyberdiyeva D. Lingvokulturologiya va milliy qadriyatlar. – Samarqand:
SamDU nashriyoti, 2022.
7.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbek tilining nufuzini oshirish va
davlat tilini rivojlantirish”ga oid qarorlari (2020–2024 yillar).
8.
Nurmonov A. O‘zbek tili semantikasi va pragmatikasi. – Toshkent: Abdulla
Qodiriy nomidagi nashriyot, 2016.