BADIIY TARJIMADA REALIYALARNI IFODALASH MUAMMOSI
Keywords:
badiiy tarjima, realiya, milliy kolorit, adaptatsiya, izohli tarjima, ekvivalentlik, lingvokulturologiya, madaniy tafovut .Abstract
Ushbu maqolada badiiy matn tarjimasida realiyalarni to‘g‘ri va
mazmunli ifodalash masalalari lingvokulturologik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi.
Realiyalar - muayyan xalqning madaniy hayoti, urf-odati, an’anasi, milliy qadriyatlari
bilan chambarchas bog‘liq so‘z va iboralardir. Ularni tarjima qilish jarayonida
bevosita ekvivalentning yo‘qligi, madaniy tafovut va konnotativ farqlar tufayli turli
muammolar yuzaga keladi. Maqolada realiyalarni tarjima qilishning asosiy usullari
— transkripsiya, transliteratsiya, izohli tarjima, kalkalash, adaptatsiya va kontekstual
almashtirish usullari o‘rganiladi. O‘zbek va ingliz adabiyotlari misolida
realiyalarning
o‘ziga
xosligi
hamda
tarjimonning
madaniyatlararo
kompetensiyasining ahamiyati yoritiladi.
References
1.Федоров А. В. Введение в теорию перевода. — Москва: Изд-во литературы на
иностранных языках, 1953. — 240 с.
2.Комиссаров В. Н. Теория перевода (лингвистические аспекты). — Москва:
Высшая школа, 1990. — 253 с.
3.Nida E. A. Toward a Science of Translating. — Leiden: Brill, 1964. — 331 p.
4.Venuti L. The Translator’s Invisibility: A History of Translation. — London:
Routledge, 1995. — 353 p.
5.Xayrullaev N. Tarjima jarayonida milliylikni saqlash masalalari. — Toshkent: TDPU
nashriyoti, 2010. — 145 b.
6.Qodiriy A. O‘tkan kunlar. — Toshkent: G‘. G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at
nashriyoti, 2019. — 384 b.
7.Kipling R. The Jungle Book. — London: Macmillan, 1894. — 277 p.
