QAHRAMONLIK DOSTONLARINING G’OYAVIY BADIIY XUSUSIYATLARI

Authors

  • Rasuljonova Mohlaroy Author

Keywords:

Qahramonlik dostoni, epik janr, xalq og’zaki ijodini, folklore, g’oyaviylik, badiiylik, obraz, syujet, vatanparvarlik, milliy ong.

Abstract

Ushbu ishda o’zbek xalq og’zaki ijodining yirik va qadimiy 
janrlaridan biri bo’lgan qahramonlik dostonlarining g’oyaviy – badiiy xususiyatlari 
atrofilicha tahlil qilinadi. Qahramonlik dostonlari xalqning tarixiy xotirasi, milliy 
o’zligi, ma’naviy – axloqiy qarashlari va estetik didini aks ettiruvchi muhim manba 
hisoblanadi. Tadqiqot jarayonida qahramonlik dostonlarining vujudga kelish omillari, 
ularning asosiy g’oyalari, badiiy obrazlar tizimi, syujet – kompozitsion qurilishi hamda 
tasvir vositalarining o’ziga xos jihatlari yoritiladi. Shuningdek, dostonlarida 
ifodalangan vatanparvarlik, mardlik, adolat, sadoqat va jasorat g’oyalari xalq 
tarbiyasidagi o’rni nuqtai nazardan tahlil etiladi.

References

• Jirmunskiy V.M. "O‘zbek xalq qahramonlik eposi" — Bu asar

dostonshunoslikning tamal toshi hisoblanib, dostonlarning tarixiy ildizlari va

badiiy qurilishini tahlil qiladi (Qayta nashrlar va fundamental tadqiqot sifatida

saqlangan).

• Mirzayev T. "O‘zbek xalq dostonchiligi" (2024-2025 yillardagi qayta ishlangan

nashrlari) — Baxshichilik san’ati va dostonlarning g‘oyaviy yo‘nalishlari haqida

eng mukammal manba.

• Afzalov M. "O‘zbek xalq dostonlarining badiiy xususiyatlari" — Dostonlardagi

mubolag‘a, epitet va o‘xshatishlar tizimini yoritib beradi.

• Safarov O. "O‘zbek xalq og‘zaki poetik ijodi" (Toshkent, "Musiqa" nashriyoti,

2021-2023 yy.) — Filologiya fakultetlari uchun darslik bo'lib, unda

dostonlarning janr xususiyatlari batafsil berilgan.

• Madayev O. "O‘zbek xalq og‘zaki ijodi" (O‘quv qo‘llanma, 2022-yilgi

to‘ldirilgan nashri) — Dostonlar syujeti va kompozitsiyasini o'rganishda asosiy

qo'llanma.

• Is’hoqov Yo. "So‘z san’ati so‘zligi" (2020-2024 yy. nashrlari) — Dostonlarda

qo‘llanilgan badiiy san’atlarni (tashbeh, mubolag‘a, istiora) izohlash uchun

foydalaniladi.

• "Alpomish" (Akademik nashr) — 2024-2025 yillarda baxshilar variantlari

asosida qayta nashr etilgan variantlari (Fozil Yo‘ldosh o‘g‘li, Po‘lkan shoir

variantlari).

• "O‘zbek xalq ijodi" ko‘p jildligi (100 jildlik, davom etayotgan nashr jarayoni,

2020-2026 yy.) — Bu to'plamda qahramonlik dostonlarining barcha turkumlari

ilmiy izohlar bilan berilgan.

Published

2026-01-31

How to Cite

QAHRAMONLIK DOSTONLARINING G’OYAVIY BADIIY XUSUSIYATLARI . (2026). ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 86(3), 231-236. https://journalss.org/index.php/obr/article/view/17279