INVESTITSIYALAR EVAZIGA FUQAROLIK INSTITUTI: XALQARO AMALIYOT VA UNING O'ZBEKISTON UCHUN MAQSADGA MUVOFIQLIGI
Keywords:
investitsiyalar evaziga fuqarolik; Citizenship by Investment; oltin viza; O'zbekiston; investitsion migratsiya; investitsiyalar evaziga yashash uchun ruxsatnoma; due diligence; xalqaro amaliyot.Abstract
Maqolada fuqarolikni olishning alohida usuli sifatida
investitsiyalar evaziga fuqarolik (Citizenship by Investment, CBI) instituti ko'rib
chiqiladi. Bu institut ariza beruvchining davlatda uzoq muddat yashashi yoki u bilan
etnik-madaniy aloqasi mavjudligiga emas, balki qabul qiluvchi davlat iqtisodiyotiga
to'g'ridan-to'g'ri moliyaviy hissa qo'shishiga asoslanadi. Maqolada ushbu institutning
Karib dengizi havzasi davlatlarida shakllanish tarixi, Yevropa Ittifoqida investitsion
dasturlarning rivojlanishi va keyinchalik bekor qilinishi (Malta misolida hamda
Yevropa Ittifoqi Sudining 2025-yil apreldagi qarori asosida), shuningdek Turkiya va
Tinch okeani mintaqasi davlatlari tajribasi tahlil qilinadi. Alohida e'tibor
O'zbekistonda 2025-yil 1-iyundan boshlab joriy etilgan "oltin viza" — investitsiyalar
evaziga yashash uchun ruxsatnoma dasturiga qaratilgan bo'lib, u hozircha to'g'ridan
to'g'ri fuqarolik huquqini bermaydi. O'tkazilgan qiyosiy tahlil asosida O'zbekiston
Respublikasida to'liq qamrovli investitsion fuqarolik institutini joriy etishning
maqsadga muvofiqligi bo'yicha muvozanatli baho beriladi.
References
1.
O'zbekiston Respublikasining 2020-yil 18-fevraldagi ЗРУ-610-son
"O'zbekiston Respublikasi fuqaroligi to'g'risida"gi Qonuni.
2.
O'zbekiston Respublikasi Prezidentining xorijiy fuqarolar va
fuqaroligi bo'lmagan shaxslarga yashash uchun ruxsatnoma berish tartibi ("oltin
viza") to'g'risidagi Farmoni, 2025-yil — Lex.uz materiallari.
3.
Yevropa Ittifoqi Sudining C-181/23-ish bo'yicha, Yevropa
Komissiyasi Malta Respublikasiga qarshi, 2025-yil 29-apreldagi qarori.
4.
Malta fuqaroligi to'g'risidagi qonun (Maltese Citizenship Act, Cap.
188), 2025-yil 23-iyuldagi o'zgartirishlar bilan.