ORGANIZMLARDA MOSLASHUVCHANLIK (ADAPTATSIYA) JARAYONLARINING EVOLYUTSION VA FIZIOLOGIK ASOSLARI
Keywords:
adaptatsiya, evolyutsiya, moslashuvchanlik, fiziologik jarayonlar, fenotipik plastiklik, tabiiy tanlanish, genetik variatsiya, homeostaz, ekologik omillar.Abstract
Ushbu maqolada organizmlarda moslashuvchanlik (adaptatsiya) jarayonlarining
evolyutsion va fiziologik asoslari ilmiy nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Adaptatsiyaning
shakllanishida tabiiy tanlanish, genetiklik variatsiya va ekologik omillarning o‘zaro
ta’siri yoritiladi. Shuningdek, organizmlarning tashqi muhit o‘zgarishlariga javoban
yuzaga keladigan fiziologik moslashuv mexanizmlari homeostazni saqlash, metabolik
moslashuv, stressga javob reaksiyalari va fenotipik plastiklik jarayonlari alohida
o‘rganiladi. Maqolada turli biotik va abiotik omillar ta’sirida paydo bo‘ladigan
moslashuv turlarining biologik ahamiyati hamda ularning evolyutsion istiqbollari ilmiy
asosda bayon etiladi. Tadqiqot yakunida moslashuvchanlikning tirik tizimlar
barqarorligi va yashovchanligini ta’minlashdagi o‘rni keng qamrovli tarzda
umumlashtiriladi.
References
1.
To‘laganov, B., Ayupov, M. Umumiy botanika: o‘simliklarning tuzilishi,
rivojlanishi va moslashuv mexanizmlari. Toshkent: «Fan va Texnologiya» nashriyoti,
2021.
2.
Xo‘janazarov, Sh., Ergasheva, Z. O‘simliklar fiziologiyasi va ekologiyasi.
Toshkent: «O‘zbekiston Milliy Universiteti nashriyoti», 2022.
3.
Mardonov, A., Karimova, D. Ekologiya va evolyutsiya asoslari:
organizmlarning moslashuvi va biologik xilma-xillik. Toshkent: «Innovatsion Ziyo»,
2023.
4.
Rustamova, N., Yo‘ldosheva, G. Botanika: o‘simliklarning ekologik
guruhlari va moslashuv strategiyalari. Qarshi: «Nasaf nashriyoti», 2021.