“OʻZBEKISTONDA HUQUQBUZARLIKLARNING OLDINI OLISHDA PROFILAKTIKA INSPEKTORLARI VA NODAVLAT NOTIJORAT TASHKILOTLARI HAMKORLIGI: HUQUQIY VA AMALIY JIHATLAR”
Keywords:
Kalit soʻzlar: Profilaktika inspektori, nodavlat notijorat tashkilotlari (NNT), huquqbuzarliklarni profilaktika qilish, jamiyat xavfsizligi, huquqiy ong va madaniyat, viktimologik profilaktika, ijtimoiy reabilitatsiya, davlat-jamiyat hamkorligi, axborot almashinuv, fuqarolik jamiyati.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada Oʻzbekistonda huquqbuzarliklarning oldini
olishda profilaktika inspektorlari va nodavlat notijorat tashkilotlari (NNTlar)
oʻrtasidagi hamkorlikning huquqiy, tashkiliy va amaliy jihatlari tahlil qilingan.
Maqolada davlat va jamiyat institutlari oʻrtasida hamkorlikning ahamiyati, mavjud
muammolar va ularni bartaraf etish yoʻllari koʻrsatilgan. Shuningdek, huquqiy ong va
madaniyatni oshirish, jinoyatchilikka moyil shaxslar bilan ishlash, ijtimoiy
reabilitatsiya va viktimologik profilaktika kabi sohalarda NNTlar bilan hamkorlikning
samarali mexanizmlari tavsiflangan. Muallif tomonidan hamkorlikni huquqiy asoslar
bilan mustahkamlash, axborot almashinuvini raqamlashtirish, oʻquv va moliyaviy
qoʻllab-quvvatlash choralarini joriy etish boʻyicha aniq takliflar berilgan. Maqola
huquqbuzarliklar profilaktikasini kuchaytirishda NNTlar bilan hamkorlikni samarali
tashkil etish boʻyicha amaliy yoʻl-yoʻriq sifatida xizmat qiladi.
References
1. Mirziyoyev Sh.M. Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik
har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo‘lishi kerak. – Toshkent, 2017. –
104 b.
2. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. – Rejim kirish:
3. O‘zbekiston Respublikasining “Jazoni ijro etish muassasalaridan ozod qilingan
ayrim toifadagi shaxslar ustidan ma’muriy nazorat to‘g‘risida”gi Qonuni, 2019
yil 2 aprel, O‘RQ-532-son. – Rejim kirish: https://lex.uz/docs/-4494709
4. O‘zbekiston Respublikasining “Xotin-qizlarni tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya
qilish to‘g‘risida”gi Qonuni, 2019 yil 2 sentyabr, O‘RQ-561-son. – Rejim kirish:
5. O‘zbekiston Respublikasining “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari
to‘g‘risida”gi Qonuniga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish haqida, 2017 yil 11
sentyabr, O‘RQ-445-son. – Rejim kirish: https://lex.uz/docs/-3336169
6. O‘zbekiston Respublikasining “Ichki ishlar organlari to‘g‘risida”gi Qonuni,
2016 yil 16 sentyabr, O‘RQ-407-son. – Rejim kirish: https://lex.uz/docs/-
3027843
7. O‘zbekiston Respublikasining “Huquqbuzarliklar profilaktikasi to‘g‘risida”gi
Qonuni, 2014 yil 14 may, O‘RQ-371-son. – Rejim kirish: https://lex.uz/docs/-
2387357.
8. Ahmad o‘g‘li C. M. NOGIRONLIGI BO ‘LGAN SHAXSLARNING
SHAXSIY HUQUQ VA ERKINLIKLARINI TA’MINLASHNING MILLIY
MEXANIZMLARI //Лучшие интеллектуальные исследования. – 2025. – Т.
57. – №. 2. – С. 482-489.
9. Ahmad o’g’li C. M. et al. ИНСОН ҲУҚУҚЛАРИ ТУШУНЧАСИНИНГ
ПАЙДО БЎЛИШИ ВА ТУРЛАРИ //Modern education and development. –
2025. – Т. 26. – №. 1. – С. 171-176.
10. Чориев М. А. ШАХСИЙ ҲУҚУҚ ВА ЭРКИНЛИКЛАРНИ ҲИМОЯ
ҚИЛИШ ТАЖРИБАСИНИНГ ТАРИХИЙ ШАКЛЛАНИШИ
//ХАБАРШЫСЫ. – 2022. – Т. 3. – С. 156.
11. Ahmad o’g’li C. M. ИНСОН ҲУҚУҚЛАРИ БЎЙИЧА ХАЛҚАРО
МЕХАНИЗМЛАР Чориев Маҳмуджон Аҳмад ўғли.
12. Ahmad o’g’li C. M. ИНСОН ҲУҚУҚЛАРИ БЎЙИЧА ХАЛҚАРО
МЕХАНИЗМЛАР Чориев Маҳмуджон Аҳмад ўғли.
13. ЧОРИЕВ М. ШАХСИЙ ҲУҚУҚ ВА ЭРКИНЛИКЛАРНИ ҲИМОЯ
ҚИЛИШ БЎЙИЧА ХАЛҚАРО СТАНДАРТЛАР ТАСНИФИ
//UNIVERSITETI XABARLARI, 2022,[1/9] ISSN 2181-7324.
14. Фозилов У. Э. ФУҚАРОЛИК ЖАМИЯТИНИ БАРПО ЭТИШДА ИНСОН
ҲУҚУҚЛАРИ УМУМЖАҲОН ДЕКЛАРАЦИЯСИНИНГ ҲУҚУҚИЙ
МАЗМУНИ-МОҲИЯТИ //Talqin va tadqiqotlar ilmiy-uslubiy jurnali. – 2022.
– Т. 1. – №. 9. – С. 4-8.
15. Фозилов У. Э. Фуқаролик жамиятини шакллантиришнинг ҳуқуқий
муаммолари: Юрид. фан. ном. дисс. автореф. – 2009.
16. Ниматов Ш. Н. и др. ЁШЛАР ВА ХОТИН-ҚИЗЛАР
ЖИНОЯТЧИЛИГИНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШДА НОРМАТИВ-ҲУҚУҚИЙ
АСОСЛАР ВА ИЖТИМОИЙ ПРОФИЛАКТИКА МЕХАНИЗМЛАРИ
//ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ. –
2025. – Т. 79. – №. 2. – С. 143-157.
17. Ниматов Ш. Н. и др. ИҚТИСОДИЙ ЖИНОЯТЛАРНИ ПРОФИЛАКТИКА
ҚИЛИШ: ЎЗБЕКИСТОНДАГИ АМАЛДАГИ ҲОЛАТ ВА ҲУҚУҚИЙ
МЕХАНИЗМЛАР //Лучшие интеллектуальные исследования. – 2025. – Т.
55. – №. 1. – С. 229-243.
18. Ниматов Ш. Н. и др. АЁЛЛАР ЎРТАСИДА РЕЦИДИВ ЖИНОЯТЧИЛИК:
САБАБЛАР, ТАҲЛИЛ ВА ПРОФИЛАКТИК ЁНДАШУВЛАР //Лучшие
интеллектуальные исследования. – 2025. – Т. 55. – №. 1. – С. 365-379.
19. Ниматов Ш. Н. Вояга етмаганлар ўртасида ҳуқуқбузарликларнинг олдини
олиш ҳозирги кундаги долзарб масала сифатида //Central Asian Journal of
Multidisciplinary Research and Management Studies. – 2025. – Т. 2. – №. 1. –
С. 136-140.
20. Ниматов Ш. Н. и др. ПРОФИЛАКТИКА ИНСПЕКТОРЛАРИНИНГ
ВОЯГА ЕТМАГАНЛАРНИ ОММАВИЙ МАДАНИЯТ ТАЪСИРИДАН
ҲИМОЯЛАШГА ОИД ЧОРА-ТАДБИРЛАРИ //Лучшие интеллектуальные
исследования. – 2025. – Т. 55. – №. 1. – С. 380-392.
21. Ниматов Ш. Н. и др. ОБОД ВА ХАВФСИЗ МАҲАЛЛА ҲАМДА E-
IJTIMOIY PROFILAKTIKA ТИЗИМИ: АХЛОҚҚА ҚАРШИ
ҲУҚУҚБУЗАРЛИКЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШ МЕХАНИЗМЛАРИ
//Лучшие интеллектуальные исследования. – 2025. – Т. 57. – №. 2. – С. 450-
465.
22. Ниматов Ш. Н. и др. ПРОФИЛАКТИКА ИНСПЕКТОРИНИНГ
‘МАҲАЛЛА ЕТТИЛИГИ’БИЛАН ҲАМКОРЛИК ФАОЛИЯТИНИ
ТАКОМИЛЛАШТИРИШНИНГ ҲУҚУҚИЙ ВА АМАЛИЙ АСОСЛАРИ
//Лучшие интеллектуальные исследования. – 2025. – Т. 57. – №. 2. – С. 436-
449.
23. Ниматов Ш. Н. и др. ПРОФИЛАКТИКА ИНСПЕКТОРИНИНГ
ҲУҚУҚБУЗАРЛИКЛАРНИ ОЛДИНИ ОЛИШДА МАҲАЛЛА
ФУҚАРОЛАР ЙИҒИНИ РАИСИ БИЛАН ҲАМКОРЛИГИ: ҲУҚУҚИЙ АСОСЛАР, АМАЛИЙ МЕХАНИЗМЛАР ВА САМАРАДОРЛИК //Лучшие
интеллектуальные исследования. – 2025. – Т. 57. – №. 2. – С. 390-401.
24. Ниматов Ш. Н. и др. НОДАВЛАТ НОТИЖОРАТ ТАШКИЛОТЛАРИ ВА
ПРОФИЛАКТИКА ИНСПЕКТОРЛАРИ ҲАМКОРЛИГИ: ҲУҚУҚИЙ
АСОСЛАР ВА АМАЛИЙ МЕХАНИЗМЛАР //JOURNAL OF NEW
CENTURY INNOVATIONS. – 2025. – Т. 87. – №. 1. – С. 114-122.
25. Маматов Ш. И. Ў. ТОВАРЛАРНИНГ СИФАТИ ВА ХАВФСИЗЛИГИНИ
ТАЪМИНЛАШДА ФУҚАРОЛИК-ХУҚУҚИЙ ШАРТНОМАЛАРИНГ
ЎРНИ //Central Asian Journal of Multidisciplinary Research and Management
Studies. – 2025. – Т. 2. – №. 3. – С. 143-146.
26. БЎЙИЧА Ҳ. П. " ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ
КОНСТИТУЦИЯСИДА ҲУҚУҚБУЗАРЛИКЛАР ПРОФИЛАКТИКАСИ
БЎЙИЧА НОРМАЛАРНИНГ ҚЎЛЛАНИЛИШИНИ
ТАКОМИЛЛАШТИРИШ //ОБРАЗОВАНИЕ. – 2025. – Т. 79. – №. 2. – С.
143-157.
