ALEKSANDR ARKADEVICH FAYNBERGNING “QISH” SHE’RIDA RAD ETILGAN MUHABBAT VA QISH MANZARASI

Abstract

Annotatsiya: Hayotda shunday paytlar bo’ladiki,birgina so’z inson qalbidagi 
bo’ronni tindiradi,uning hayotini o’zgartirib yuboradi.Ba’zan bu so’z cheksiz quvonch 
olib  keladi,ba’zan  esa  yurakni  yuzlatib,zulmat  qariga  ulotiradi.Muhabbat  inson 
hayotidagi  eng  nozik,eng  yuksak  bir  paytning  o’zida  eng  og’riqli  tuyg’ulardan 
biridir.U ko’ngilni parvozga chorlaydi,go’zal orzular va kuchli umid uyg’otadi.Ammo 
mana shu muhabbat rad etilsa,yurak o’z-o’zida muzga aylanadi,inson ichki dunyosida 
qish kabi sovuq bir fasl hukm surishni boshlaydi.Ana shunday sovuq ruhiy faslni tasvir 
etmoqlikda  qish  manzarasi  nihoyatda  kuchli  ramziy  vositaga  aylanadi.Aleksandr 
Arkadevich Faynberg she’riyatida inson qalbida ro’y berayotgan hodisalar ko’pincha 
tashqi olamdagi real manzaralar bilan uyg’unlashib ketadi.Shoir ko’p hollarda tabiatni 
shunchaki  fon  sifatida  qo’llamaydi,u  tabiat  vositasida  ruhiy  holat  aks-sadosini 
yaratadi.Qor,shamol,muz,sovuq  singari  elementlar  uning  ijodiyotida  oddiy  manzara 
emas,ular  qalbning  muzga  aylanishi,tuyg’ularning  qotib  qolishi,umidning  bexosdan 
so’nishini ko’rsatib beruvchi badiiy qurollardir.Ayniqsa muhabbat va ayriliq mavzulari 
yoritilgan she’rlarda tabiat va ruhiyat o’rtasidagi uyg’unlik yaqqol ko’zga tashlanib 
turadi.Adabiyotda  qish fasli ko’pincha ruhiy og’irlik,hayotiy sinov yoki ichki bo’shliq 
bilan bog’lanadi.Oppoq qor tashqi tomondan maftunkordek ko’rinsa ham,uning ostida 
sovuq  va  jimjitlik  yashiringan  bo’ladi.Shu  ma’noda  ham  qish  inson  qalbining  ham 
ayrim  holatlariga  o’xshaydi.Tashqi  sokinlik  ortida  esa  chuqur  alam  yashashi 
mumkin.Faynberning “Qish” she’ri ham aynan mana shunday ruhiy muhitni tasavvur 
qilish  imkonini  o’quvchiga  yaratib  beradi.Unda  sevgining  rad  etilishi  va  ichki 
kechinmalar bilan aloqador umumiy kayfiyat ruhi sezilib turadi.Asar o’quvchini sovuq 
faslning  manzaralari  inson  ko’nglidan  kechadigan  og’ir  lahzalar  haqida    mulohaza 
yuritishga da’vat etadi.Ushbu maqola Aleksandr Arkadevich Faynbergning yuqorida 
ta’kidlangan “Qish” she’ri tahliliga bag’ishlanadi.