IJTIMOIY RAQAMLI QARAMLIK VA O'QUVCHILARNING PSIXIK SALOMATLIGI
Keywords:
Kalit so'zlar: raqamli qaramlik, psixik salomatlik, o'quvchilar, internet, ijtimoiy tarmoqlar, maktab psixologi, profilaktika, depressiya, xavotir, kiberbulling.Abstract
Annotatsiya
Ushbu maqola o'quvchilar o'rtasida ijtimoiy raqamli qaramlikning psixik
salomatlikka ta'siri va uning oldini olish yo'llarini tahlil qiladi. Raqamli
texnologiyalarning keng tarqalishi yoshlar hayotiga chuqur singib ketgan bo'lib, uning
ijobiy va salbiy oqibatlari mavjud. Maqolada raqamli qaramlikning asosiy turlari,
uning psixologik mexanizmlari va o'quvchilarda namoyon bo'lish xususiyatlari ko'rib
chiqiladi. Diqqat, xavotir, depressiya kabi psixik holatlarning raqamli vositalardan
haddan tashqari foydalanish bilan bog'liqligi asoslab beriladi. Shuningdek, maqola
maktab psixologining raqamli qaramlikni aniqlash, profilaktika qilish va intervensiya
qilishdagi muhim rolini yoritadi. Ota-onalar, o'qituvchilar va maktab ma'muriyati bilan
hamkorlikda amalga oshiriladigan strategiyalar tavsiya etiladi. Tadqiqot asosida
samarali profilaktik choralar va psixologik qo'llab-quvvatlash tizimining ahamiyati
ta'kidlanadi.
References
Foydalanilgan Adabiyotlar
1. Young, K. S. (2018). Internet Addiction: A Handbook for Evaluation and
Treatment. John Wiley & Sons.
2. Twenge, J. M. (2017). iGen: Why Today's Super-Connected Kids Are Growing
Up Less Rebellious, More Tolerant, Less Happy—and Completely Unprepared
for Adulthood—and What That Means for the Rest of Us. Atria Books.
3. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of
mental disorders (5th ed.). American Psychiatric Publishing.
4. World Health Organization. (2018). International Classification of Diseases,
11th Revision (ICD-11).
5. Davis, R. A. (2019). A cognitive-behavioral model of pathological Internet use.
Computers in Human Behavior, 15(1), 175-180.
6. Griffiths, M. D. (2019). Internet addiction: a global phenomenon. Education and
Health, 27(1), 31-33.
7. Orben, A., & Przybylski, A. K. (2019). The Association Between Adolescent
Well-Being and Digital Technology Use. Nature Human Behaviour, 3(2), 173-
182.
8. Salehi, M., & Khorrami, H. (2020). The Role of School Counselors in Preventing
Digital Addiction among Adolescents. Journal of Educational Psychology, 4(1),
45-56.