RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA STRATEGIK MOSLASHUVCHANLIK
Keywords:
Kalit so‘zlar: Raqamli transformatsiya, strategik moslashuvchanlik, raqamli iqtisodiyot, strategik sezgirlik, biznes-adaptatsiya, resurslar mobilligi, raqobatbardoshlik, innovatsion boshqaruv, qaror qabul qilish optimallashuvi.Abstract
Zamonaviy iqtisodiyotda raqamli texnologiyalarning shiddatli kirib kelishi
an’anaviy strategik rejalashtirish modellarini qayta ko‘rib chiqishni taqozo etmoqda.
Bozor konyunkturasining tez o‘zgarishi sharoitida korxonalarning omon qolishi
ularning nafaqat resurslariga, balki strategik moslashuvchanlik darajasiga bog‘liq
bo‘lib qolmoqda. Tadqiqot jarayonida tizimli tahlil, qiyosiy tahlil va mantiqiy
umumlashtirish metodlaridan foydalanildi. Raqamli transformatsiyaning biznes
jarayonlariga ta’siri xorijiy va mahalliy olimlarning nazariy qarashlari hamda statistik
ma’lumotlarni o‘rganish orqali tahlil qilindi. Tadqiqot natijasida raqamli
transformatsiya sharoitida strategik moslashuvchanlikning uchta asosiy komponenti:
strategik sezgirlik, resurslarning mobilligi va jamoaviy sodiqlik o‘rtasidagi bog‘liqlik
aniqlandi. Raqamli texnologiyalar qaror qabul qilish vaqtini o‘rtacha 30-40% ga
qisqartirishi va xavf-xatarlarni prognoz qilish aniqligini oshirishi asoslab berildi.
Strategik moslashuvchanlik korxonalar uchun shunchaki vaqtinchalik chora emas,
balki raqamli ekotizimda barqaror raqobatbardoshlikni ta’minlovchi doimiy mexanizm
bo‘lishi lozimligi isbotlandi. Olingan natijalar yuqori noaniqlik sharoitida faoliyat
yuritayotgan kompaniyalar boshqaruv tizimini optimallashtirishda qo‘llanilishi
mumkin.
References
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati
1. Doz, Y. L., & Kosonen, M. (2010). Fast Strategy: How Strategic Agility Will
Help You Stay Ahead of the Game. Wharton School Publishing.
2. Teece, D. J. (2014). The Foundations of Enterprise Performance: Dynamic
Capabilities and (Strategic) Management in (Global) Business Contexts.
Strategic Management Journal, 35(13), 1322–1342.
3. Westerman, G., Bonnet, D., & McAfee, A. (2014). Leading Digital: Turning
Technology into Business Transformation. Harvard Business Review Press.
4. Warner, K. S., & Wäger, M. (2019). Building dynamic capabilities for digital
transformation: An ongoing process of strategic renewal. Long Range Planning,
52(3), 326–349.
5. Gulyamov, S. S. va boshqalar. (2019). Raqamli iqtisodiyotda blokcheyn
texnologiyalari. T.: "Iqtisod-Moliya".
6. Begalov, B. A., & Jukovskaya, I. E. (2020). Raqamli iqtisodiyot: rivojlanish
tendensiyalari va xususiyatlari. T.: "Fan va texnologiya".
7. McKinsey & Company. (2023). The State of Organizations 2023: Ten shifts
transforming organizations. Global Report.
8. Appelbaum, S. H., et al. (2017). Organizational agility: the road to
development. Industrial and Commercial Training, 49(2), 69–74.
9. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktyabrdagi "Raqamli
O‘zbekiston — 2030" strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish
chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi PF-6079-son Farmoni.
10. Gartner Glossary. (2024). Digital Transformation and Strategic Agility
Concepts. [Online Resource].
