NIMA UCHUN KLASSIKA BUGUNGI KUNDA DOLZARB BO‘LIB QOLMOQDA
Keywords:
Kalit so‘zlar: klassik adabiyot, dolzarblik, raqamli davr, madaniy kod, intertekstualizm, badiiy matn, psixologizm, til normasi, nutq madaniyati, tanqidiy fikrlash, ta’lim jarayoni, matn talqini, o‘quvchi kompetensiyasi, gumanitar bilimAbstract
Annotatsiya
Ushbu maqolada zamonaviy raqamli davr sharoitida klassik adabiyotning
dolzarbligi muammosi ko‘rib chiqiladi. Bu davr axborotni qabul qilish shakllarining
o‘zgarishi, vizual kontentning ustunligi va hajmli matnlarni o‘qishga qiziqishning
pasayishi bilan tavsiflanadi. Tadqiqotning dolzarbligi XXI asr ta’lim tizimi va madaniy
makonida klassik asarlarning rolini qayta anglash zarurati bilan belgilanadi.
Ishda klassik adabiyotning barqaror ahamiyatini ta’minlovchi asosiy omillar
tahlil qilinadi. Ular orasida muammolarning universalligi, psixologik tahlil chuqurligi,
badiiy mukammallik va matnlarning ko‘p ma’noli talqin qilish imkoniyati alohida o‘rin
egallaydi. Ta’kidlanishicha, Fyodor Dostoyevskiy, Lev Tolstoy va Aleksandr Pushkin
asarlari inson mavjudligining asosiy masalalariga — erkinlik, axloqiy tanlov,
mas’uliyat va hayot ma’nosini izlashga murojaat qilgani sababli o‘z dolzarbligini
saqlab qolmoqda.
Klassik adabiyotning avlodlar uzviyligini ta’minlovchi va madaniy
identifikatsiyani shakllantiruvchi madaniy kod sifatidagi roli alohida ko‘rib chiqiladi.
Oliy ta’lim tizimida talabalarning til kompetensiyasi, tanqidiy fikrlash va analitik
ko‘nikmalarini rivojlantirishdagi ahamiyati tahlil qilinadi. Shuningdek, raqamli
muhitning klassik matnlarni qabul qilishga ta’siri ham o‘rganiladi, jumladan ijobiy
(kirish imkoniyatining kengayishi) va salbiy (yuzaki o‘qish, “klipli fikrlash”) jihatlari.
Maqolada xulosa qilinishicha, klassik adabiyot o‘z ahamiyatini yo‘qotmaydi,
balki yangi ijtimoiy-madaniy sharoitlarga mos ravishda transformatsiyalanadi. U
shaxsning intellektual va axloqiy rivojlanishida muhim vosita bo‘lib qoladi hamda
zamonaviy ta’lim va madaniy diskursning ajralmas qismi hisoblanadi.
References
Adabiyotlar ro‘yxati
1. Dostoyevskiy F. M. Jinoyat va jazo. — Moskva: Eksmo, 2022. — 672 b.
2. Tolstoy L. N. Urush va tinchlik. — Moskva: AST, 2021. — 1224 b.
3. Pushkin A. S. Yevgeniy Onegin. — Moskva: Prosveshcheniye, 2020. — 224 b.
4. Chexov A. P. Hikoyalar va pyesalar. — Sankt-Peterburg: Azbuka, 2021. — 512
b.
5. Baxtin M. M. Epos va roman. — Sankt-Peterburg: Azbuka, 2019. — 304 b.
6. Lotman Yu. M. Badiiy matn strukturasi. — Moskva: Iskusstvo, 2018. — 384 b.