XX ASRDA FAN VA FALSAFAGA BO’LGAN MUNOSABAT TAHLILI
Keywords:
Kalit so‘zlar: XX asr falsafasi, fan falsafasi, Pozitivizm, Neopozitivizm, ilmiy bilim, Nisbiylik nazariyasi, Kvant mexanikasi, ilmiy inqiloblar, Karl Popper, Thomas Kuhn, verifikatsiya, falsifikatsiya, paradigma, ilmiy tafakkur, postmodernizm, metodologiya.Abstract
Annotatsiya
Ushbu maqolada XX asrda fan va falsafaga bo‘lgan munosabatning
evolyutsiyasi tahlil qilinadi. Asr boshlarida ilmiy bilimning ustuvorligi Pozitivizm va
Neopozitivizm yo‘nalishlari orqali asoslanganligi, fan haqiqatning asosiy manbai
sifatida talqin etilgani ko‘rsatib beriladi. Shu bilan birga, Nisbiylik nazariyasi hamda
Kvant mexanikasi kabi ilmiy kashfiyotlar falsafiy tafakkurga sezilarli ta’sir ko‘rsatgani
yoritiladi.
Maqolada XX asr o‘rtalaridan boshlab fan taraqqiyotining ijtimoiy oqibatlari
qayta baholanib, uning chegaralari va mas’uliyati masalasi dolzarb ahamiyat kasb
etgani tahlil qilinadi. Xususan, Karl Popper va Thomas Kuhn konsepsiyalari asosida
ilmiy bilimning nisbiyligi va rivojlanish xususiyatlari ochib beriladi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Thomas Kuhn. The Structure of Scientific Revolutions. — Chicago: University
of Chicago Press, 1962.
2. Karl Popper. The Logic of Scientific Discovery. — London: Routledge, 1959.
3. Rudolf Carnap. The Logical Structure of the World. — Berkeley: University of
California Press, 1967.
4. Moritz Schlick. General Theory of Knowledge. — Vienna, 1918.
5. Imre Lakatos. The Methodology of Scientific Research Programmes. —
Cambridge: Cambridge University Press, 1978.
6. Falsafa asoslari. — Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus
ta’lim vazirligi nashri, 2019.
7. Fan falsafasi (darslik). — Toshkent: Universitet nashriyoti, 2020.
8. I. Karimov. Yuksak ma’naviyat — yengilmas kuch. — Toshkent: Ma’naviyat,
2008.
9. O. Fayzullayev. Falsafa va fan metodologiyasi. — Toshkent: Fan nashriyoti.
