OʻZBEKISTONDA YASHIL IQTISODIYOT VA BARQAROR RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: yashil iqtisodiyot, barqaror rivojlanish, qayta tiklanuvchi energiya, energiya samaradorligi, yashil investitsiya, iqlim o‘zgarishi, O‘zbekiston, ekologik modernizatsiya.Abstract
Annotatsiya. Ushbu maqolada yashil iqtisodiyotning barqaror rivojlanishdagi
o‘rni O‘zbekiston sharoitida tahlil qilinadi. Maqolaning asosiy g‘oyasi shundan
iboratki, yashil iqtisodiyot faqat ekologik himoya yoki tabiatni asrash masalasi emas,
balki energiya xavfsizligi, sanoat raqobatbardoshligi, suv va yer resurslaridan oqilona
foydalanish hamda aholi farovonligini oshirishga xizmat qiluvchi kompleks iqtisodiy
modeldir. Tadqiqotda O‘zbekistonning 2019–2030-yillarga mo‘ljallangan yashil
iqtisodiyot strategiyasi, 2030-yilgacha islohotlar samaradorligini oshirish choralari,
milliy iqlim majburiyatlari va xalqaro tashkilotlar hisobotlari asosida mavjud holat
baholandi. Shuningdek, mavzu bo‘yicha ko‘p uchraydigan ilmiy ishlar va ommaviy
maqolalardagi ayrim kamchiliklar — masalan, umumiy shiorlarga berilib ketish, aniq
moliyaviy mexanizmlar va hududiy yechimlarning yetarli yoritilmasligi — tanqidiy
ko‘rib chiqildi. Maqolada yashil o‘sishning amaliy natija berishi uchun energiya
samaradorligi, qayta tiklanuvchi energetika, yashil moliyalashtirish, chiqindilarni
boshqarish, suv tejamkor texnologiyalar va aholining ekologik madaniyatini oshirish
bir-biri bilan bog‘liq holda rivojlantirilishi zarurligi asoslab beriladi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PQ-4477-son qarori. 2019–2030-yillar davrida
O‘zbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga o‘tish strategiyasini tasdiqlash
to‘g‘risida. 04.10.2019. Lex.uz: https://lex.uz/docs/-4539502
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PQ-436-son qarori. 2030-yilgacha O‘zbekiston
Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga o‘tishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini
oshirish bo‘yicha chora-tadbirlar to‘g‘risida. 02.12.2022. Lex.uz: https://lex.uz/docs/-
6303230
3. Republic of Uzbekistan. Updated Nationally Determined Contribution (NDC). UNFCCC,
2021: https://unfccc.int/sites/default/files/NDC/2022-
06/Uzbekistan_Updated%20NDC_2021_EN.pdf
4. Republic of Uzbekistan. Third Nationally Determined Contribution (NDC 3.0). UNFCCC,
2025: https://unfccc.int/sites/default/files/2025-11/Uzbekistan%20Third%20NDC.pdf
5. International Energy Agency. Uzbekistan — Countries & Regions; Uzbekistan Energy
Profile: https://www.iea.org/countries/uzbekistan
6. Masdar. Samarkand Solar Project, 2025: https://masdar.ae/en/renewables/our-
projects/samarkand-solar-project
7. World Bank. Uzbekistan to Build New Solar Plant and First Battery Energy Storage
System with World Bank Group Support. 21.05.2024:
https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2024/05/21/uzbekistan-to-build-new-
solar-plant-and-first-battery-energy-storage-system-with-world-bank-group-support
8. World Bank Group. Uzbekistan Country Climate and Development Report. 2023:
https://www.worldbank.org/en/country/uzbekistan/publication/ccdr
9. World Bank Group. Country Climate and Development Report: Uzbekistan. Full report
PDF,
10. Reuters. Uzbekistan announces $1.3 bln in waste-to-energy projects. 21.10.2024:
https://www.reuters.com/sustainability/climate-energy/uzbekistan-announces-13-bln-
waste-to-energy-projects-2024-10-21/