O‘QUVCHILAR O‘RTASIDA JINOYATCHILIK VA HUQUQBUZARLIKNING OLDINI OLISHNING PSIXOLOGIK MEXANIZMLARI VA AMALIY TAVSIYALARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: jinoyatchilik profilaktikasi, huquqbuzarlik, maktab psixologi, o‘smirlar psixologiyasi, deviant xulq-atvor, ijtimoiy-psixologik reabilitatsiya, xavf guruhidagi o‘quvchilar, Uchqo‘rg‘on tumani, amaliy tavsiyalar.Abstract
Annotatsiya Ushbu maqolada umumiy o‘rta ta’lim maktablari o‘quvchilari
orasida jinoyatchilik va huquqbuzarliklarning oldini olishga qaratilgan psixologik
mexanizmlar va amaliy yondashuvlar atroflicha tahlil qilinadi. Tadqiqot Namangan
viloyati Uchqo‘rg‘on tuman MMTBga qarashli 23-maktab psixologi Ruzikulova
Madina Baxtiyorjon qizining amaliy tajribasiga asoslangan bo‘lib, unda o‘smirlar
o‘rtasida huquqbuzarliklarning kelib chiqish sabablari, ularni aniqlash metodlari
hamda profilaktika ishlarining samaradorligini oshirish mexanizmlari yoritilgan.
Maqolada maktab psixologi, pedagoglar, ota-onalar va huquq-tartibot organlari
o‘rtasidagi hamkorlikning ahamiyati, psixoprofilaktik treninglar, individual
maslahatlar va ijtimoiy-psixologik qo‘llab-quvvatlash dasturlarini tatbiq etish bo‘yicha
aniq tavsiyalar berilgan. Shuningdek, o‘quvchilarning ijtimoiy-hissiy kompetentligini
oshirish, ularning psixologik barqarorligini mustahkamlash va salbiy ta’sirlarga qarshi
immunitetini shakllantirish muhimligi ta’kidlangan.
References
Foydalanilgan adabiyotlar
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-sonli
"2022-2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi
to‘g‘risida"gi Farmoni.
2. O‘zbekiston Respublikasining "Bolalar huquqlarining kafolatlari to‘g‘risida"gi
Qonuni. (O‘RQ-702-son, 11.08.2021 y.)
3. Bandura, A. "Social Learning Theory". Prentice-Hall, 1977.
4. Bronfenbrenner, U. "The Ecology of Human Development: Experiments by Nature
and Design". Harvard University Press, 1979.
5. Karimova V. "Psixologiya". Toshkent: Sharq, 2011.
6. Zmanovskaya E. V. "Deviantologiya: (Psixologiya otklonyayuщegosya
povedeniya)". Moskva: Akademiya, 2008.
7. Mayerov R. V. "Psixoprofilaktika deviantnogo povedeniya podrostkov". Moskva:
INFRA-M, 2017.
8. Ochilov M., To‘rayev F. "Pedagogik psixologiya". Toshkent: Fan va texnologiya,
2018.
