O‘ZBEKISTONDA SAN’ATSHUNOSLIK, TEATR VA KINO TANQIDCHILIGINING SHAKLLANISH BOSQICHLARI HAMDA UNING SAN’AT ASARLARIGA TA’SIRI
Keywords:
Kalit so‘zlar: San’atshunoslik, teatr tanqidchiligi, kinoshunoslik, estetik tahlil, badiiy diskurs, metodologiya, sotsialistik realizm, tsenzura, “Badiiy kengash”, ijodiy jarayon, milliy xarakter, retsepsiya, professional tanqid maktabi, Ezop tili, mualliflik kinosi, madaniy meros.Abstract
Annotatsiya
Ushbu yirik ilmiy-tadqiqot maqolasida O‘zbekiston madaniy muhitida
san’atshunoslik fani, xususan, teatr va kino tanqidchiligining mustaqil ilmiy-amaliy
yo‘nalish sifatida shakllanishining murakkab tarixiy bosqichlari, taraqqiyot omillari va
inqirozli davrlari kompleks tarzda tadqiq etilgan. XX asrning boshlaridagi jadidchilik
harakatidan tortib, 70-80-yillardagi ma’muriy-buyruqbozlik tizimi sharoitida
tanqidchilikning davlat mafkurasiga xizmat qiluvchi siyosiy quroldan chinakam estetik
va san’atshunoslik fenomeniga aylanish jarayonlari chuqur tahlil qilingan.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1. Akbarov H. Badiiy kino va inson ruhiyati: O‘zbek kinosi evolyutsiyasi. T.:
G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 1980. B. 214-220.
2. Abulqosimova X. O‘zbek kinosi tarixi va kino tanqidchiligi masalalari. T.:
"Fan", 2011. B. 154-162.
3. Yo‘ldoshev B. Teatr hayot ko‘zgusi. Ijodiy jarayon va san’at tanqidchiligi. T.:
G‘afur G‘ulom nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2015. B. 89-95.
4. Nazarov B., Rasulov A., va boshq. O‘zbek adabiy tanqidchiligi tarixi:
Metodologik muammolar va izlanishlar. T.: “O‘zbekiston”, 2012. B. 312-320.
5. Qodirov M. O‘zbek teatri tarixi: yutuqlar, inqirozlar va ijodiy portretlar.
Magistrantlar uchun o‘quv qo‘llanma. T.: San'at instituti nashriyoti, 2005. B. 188-195.
6. Teshaboyev J. Kino va davr: O‘zbek kinosining estetik muammolari. T.:
"Iskusstvo", 1989. B. 120-135.
7. Tursunov T. O‘zbek teatr tanqidchiligining shakllanish bosqichlari. T.: "San'at",
1995. B. 45-52.
8. Tulaxo‘jayeva M. Teatr va tomoshabin muloqoti: Tanqidchilik retsepsiyasi. T.:
"Ma'naviyat", 2002. B. 110-116.
9. Stishova Ye. Osiyoning madaniy immuniteti. Markaziy Osiyo madaniy
tadqiqotlari xrestomatiyasi. M.: Iskusstvo, 2013. B. 270-275.
10. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy Davlat Arxivi (O‘zMDA), 314-fond, 2-
ro‘yxat, 18-yig‘majild (Badiiy kengash yig‘ilishlari va tanqidiy maqolalar muhokamasi
stenogrammalari).
