IQTISODIY AXBOROT TIZIMLARIDA AXBOROTLARNI HIMOYALASH USULLARI
Keywords:
Kalit so'zlar: Axborot xavfsizligi, kriptografiya, autentifikatsiya, kibertahdidlar, iqtisodiy axborot tizimlari, kirishni nazorat qilish, raqamli transformatsiya.Abstract
-
Annotatsiya: Hozirgi raqamli iqtisodiyot davrida axborot resurslari muhim
strategik ahamiyat kasb etmoqda. Iqtisodiy axborot tizimlari (IAT) moliyaviy,
buxgalteriya va boshqaruv ma'lumotlarini saqlash, qayta ishlash hamda uzatishda
markaziy rol o'ynaydi. Ushbu tizimlarning xavfsizligi ta'minlanmasa, moliyaviy
yo'qotishlar, maxfiy ma'lumotlarning oshkor bo'lishi va biznes jarayonlarining to'xtab
qolishi kabi jiddiy oqibatlar yuzaga kelishi mumkin. Ushbu maqolada iqtisodiy axborot
tizimlarida axborotlarni himoyalashning asosiy usullari — kriptografiya,
autentifikatsiya, kirishni nazorat qilish, zaxiralash va tarmoq xavfsizligi — ilmiy-
amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Shuningdek, zamonaviy kibertahdidlar va ulardan
himoyalanish strategiyalari ko'rib chiqiladi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Xalilillayevna Y. X. ELEKTRON JADVALDA HISOBOTLAR YARATISH
//Лучшие интеллектуальные исследования. – 2026. – Т. 65. – №. 2. – С. 320-
327.
2. Musayevich S. A., Asqarovich A. J. EXCEL JADVAL HISOBLAGICHIDAGI
MOLIYAVIY FUNKSIYALAR VA ULARDAN FOYDALANISH //Ustozlar
uchun. – 2025. – Т. 86. – №. 1. – С. 354-357.
3. Musayevich S. A., Sadoqat A. EXCEL JADVAL HISOBLAGICHIDAGI
MANTIQIY FUNKSIYALAR VA ULARDAN FOYDALANISH //Ustozlar
uchun. – 2025. – Т. 86. – №. 2. – С. 115-119.
4. Ariana I. M., Bagiada I. M. Development of spreadsheet-based integrated
transaction processing systems and financial reporting systems //Journal of
Physics: Conference Series. – IOP Publishing, 2018. – Т. 953. – №. 1. – С.
012102.
5. Mohammad, A. A. Sh., Salinas, L., Muzrapova, Sh., Baxriddinov, N., Ahrorov,
Z., & Boronov, B. (2025). The impact of online accounting through the
expansion of financial technologies on improving the performance of financial
institutions and banks. Economic Annals-XXI, 215(5-6), 16-21. doi:
https://doi.org/10.21003/ea.V215-03
6. Rajaboyev Sh.Sh., and Jumayev L.G'. "TA'LIM SOHASIDA MA'LUMOTLAR
BAZASINI QO'LLANISHI" Экономика и социум, no. 4-2 (119), 2024, pp.
407-411.
7. Rajaboyev Sh.Sh., and Ziyodullayev F.V. "AXBOROT-KOMMUNIKATSIYA
TEXNOLOGIYALARINI RIVOJLANTIRISH CHORA-TADBIRLARI
TO'G'RISIDAGI QARORLAR MOHIYATI" Экономика и социум, no. 5-1
(120), 2024, pp. 675-680.
8. Rajaboyev Sh.Sh., and Umidov D.U. "AXBOROT KOMMUNIKATSIYA
TEXNOLOGIYALARINING BUXGALTERIYA SOHASIDAGI O'RNI"
Экономика и социум, no. 4-2 (119), 2024, pp. 393-396.
9. Rajaboyev Sh.Sh., and Raxmatov O.A. "IQTISODIY AXBOROTLARNI
QAYTA ISHLASH BAZASINING TARKIBI VA UNI TASHKIL ETISH
BOSQICHLARI" Экономика и социум, no. 4-2 (119), 2024, pp. 397-402.
10. Rajaboev Shahboz Shodiyevich, and Raxmatov Ozodbek Aktam O'g'li.
"Information Technology Is Now Used Everywhere". Miasto Przyszłości, vol.
44, Jan. 2024, pp. 114-21.
11. Rajaboev, Shahboz Shodiyevich, and Abdunazar Burkhonovich Gaffarov.
"ESSENCE OF DECISIONS ON MEASURES FOR THE DEVELOPMENT
OF INFORMATION AND COMMUNICATION TECHNOLOGIES." Bulletin
news in New Science Society International Scientific Journal 2.1 (2025): 120-
125.
12. Ражабоев Ш., и П. Хамидова. «ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ИНФОРМАЦИОННО-
КОММУНИКАЦИОННЫХ УСЛУГ В УСЛОВИЯХ ЦИФРОВОЙ
ЭКОНОМИКИ». Экономическое развитие и анализ, т. 3, вып. 1, январь
2025 г., сс. 120-4.
