EMURIYLAR DAVRIDA MUSIQA SAN'ATINING RIVOJLANISHI VA CHOLG'U SOZLARINING RIVOJ TOPISHI
Keywords:
Kalit so'zlar: Temuriylar, Hirot maktabi, musiqa homiylik, saroy musiqasi, cholg'u asboblari, ud, tanbur, chang, g'ijjak, Abd ar-Rahmon Jomiy, Alisher Navoiy, organologiya, O'rta Osiyo renessansi.Abstract
ANNOTATSIYA: Ushbu maqola Temuriylar sulolasi hukmronligi davrida
(1370–1506) O'rta Osiyo musiqa san'atining rivojlanishini va cholg'u sozlarining
yuksalishini ko'p qirrali ilmiy metodlar asosida tadqiq etadi. Temuriylar saroyida
musiqaga ko'rsatilgan davlat homiyligining miqyosi, saroydagi musiqa institutlari
tizimi, professional sozandalar ijtimoiy maqomi va yangi cholg'u turlarining ixtiro
qilinishi hamda mavjudlarining takomillashtirilishi tahlil etiladi. Manbalar sifatida
zamonaviy tarixiy xronikallar, she'riy asarlar, miniaturaviy tasvirlar va arxeologik
dalillar kompleks tarzda ishlatilgan. Tadqiqot natijasida Temuriylar davri O'rta Osiyo
musiqa sivilizatsiyasining «oltin davri» sifatida asoslanadi va mazkur merosning
zamonaviy cholg'ushunoslik uchun ahamiyati ko'rsatiladi.
References
1. Clavijo, R. G. de (1406/1928). Embassy to Tamerlane, 1403–1406. Trans. G.
Le Strange. Routledge, London.
2. Djumaev, A. (2009). Music and Musical Life in Central Asia. In B. Nettl et
al. (Eds.), The Garland Encyclopedia of World Music, Vol. 6 (pp. 900–938).
Routledge, New York.
3. During, J. (1991). Le répertoire-modèle de la musique iranienne: Radif de tar
et de setar de Mirza Abdollah. Éditions du Sénat, Tehran.
4. Graber, O. (1992). The Mediation of Ornament. Princeton University Press,
Princeton.
5. Jomiy, A. R. (1487/1963). Bahoriston. Sharq nashriyoti, Toshkent. [Musiqa
bo'limlari, 87–112-betlar.]
6. Karomatov, F. M. (1978). Uzbekskaya instrumental'naya muzyka. G. Gulom
nashriyoti, Toshkent.
7. Levin, T. C. (1996). The Hundred Thousand Fools of God: Musical Travels
in Central Asia. Indiana University Press, Bloomington.
8. Manz, B. F. (1989). The Rise and Rule of Tamerlane. Cambridge University
Press, Cambridge.
9. Navoiy, A. (1491–1492/1961). Majolis un-nafois. O'z SSR Fanlar
Akademiyasi, Toshkent.
10. Samarqandiy, A. (1470/1946). Matlai sa'dayn va majmai bahrayn. Ed. A.
Urunbaev. Fan, Toshkent.
