GIBRID TA’LIM FORMATIDA O‘QUVCHILARNING KOGNITIV YUKLAMASINI OPTIMALLASHTIRISH VA MOTIVATSIYANI OSHIRISH YO‘LLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: gibrid ta’lim, masofaviy ta’lim, raqamli charchoq, kognitiv yuklama, ichki motivatsiya, diqqat tarqoqligi, raqamli detoks, dopaminergetik charchoq, maktab psixologiyasi.Abstract
Annotatsiya
Ushbu ilmiy maqolada zamonaviy ta’lim tizimining dolzarb masalalaridan biri
— masofaviy va gibrid o‘qitish formatlarida o‘quvchilar ruhiyatida yuzaga keladigan
"raqamli charchoq" (digital fatigue) sindromi, kognitiv yuklamaning ortishi va ichki
motivatsiyaning pasayishi mexanizmlari tadqiq etiladi. Ekran qarshisida uzoq vaqt
qolishning o‘smirlar va maktab yoshidagi bolalar psixofiziologik holatiga, diqqat
barqarorligiga hamda emotsional sferasiga salbiy ta’siri tahlil qilingan. Shuningdek,
maqolada gibrid ta’lim sharoitida kognitiv yuklamani optimallashtirish,
o‘quvchilarning darsga bo‘lgan qiziqishini interaktiv va geymerifikatsiya
texnologiyalari orqali yuqori darajada ushlab turish bo‘yicha psixologik-pedagogik
tavsiyalar va strategiyalar tizimlashtirilgan.
References
ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1. Sweller, J. (1988). Cognitive load during problem solving: Effects on
learning. Cognitive Science, 12(2), 257-285.
2. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The "what" and "why" of goal pursuits:
Human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11(4),
227-268.
3. Schaufeli, W. B., Taris, T. W., & Bakker, A. B. (2020). Dr. Digital: Fatigue
and burnout in online learning platforms. Journal of Educational Psychology, 112(3),
543-556.
4. Bailenson, J. N. (2021). Nonverbal overload: A theoretical argument for the
causes of Zoom fatigue. Technology, Mind, and Behavior, 2(1).
5. Abdumurodova, Z. A. (2026). Maktab psixologining kundalik faoliyatida
raqamli unumdorlik texnologiyalarini qo‘llash samaradorligi. Ilm-fan va ta’lim
integratsiyasi jurnali, 4(2), 89-95.
6. Vygotskiy, L. S. (1984). Bola rivojlanishining psixologiyasi va kognitiv
jarayonlar tahlili. Toshkent: O‘qituvchi.
