TERI LEYSHMANIOZI TARQALISHIDA TABIIY-IQLIM VA EKOLOGIK OMILLARNING ROLI.
Abstract
Kirish. Teri leyshmaniozi (TL) — Leishmania parazitlari qo'zg'atadigan,
Phlebotomus chivinlari orqali yuqadigan transmissiv kasallik bo'lib, hozirgi kunda 98
dan ortiq mamlakatda endemik sifatida qayd etilgan [1, 2]. So'nggi yillarda kasallik
holatlari sonining ortib borishi iqlim o'zgarishi, urbanizatsiya va ekologik
transformatsiya bilan bog'liq bo'lib, bu omillarning TL epidemiologiyasiga ta'sirini
tizimli o'rganish dolzarb ahamiyat kasb etmoqda [3, 4].
References
Foydalanilgan adabiyotlar ro'yxati:
1. Usarov, Gofur X et al. “Phlebotomine sand fly (Diptera: Phlebotominae) diversity
in the foci of cutaneous leishmaniasis in the Surxondaryo Region of Uzbekistan:
50 years on.” Parasitology research vol. 123,3 170. 25 Mar. 2024,
doi:10.1007/s00436-024-08191-4
2. Мустанов, А. Н., Расулов, Ш. М., & Боймирзаев, А. Э. (2020).
Эпидемиологический анализ заболеваемости кожным лейшманиозом в
Республике Узбекистан. Молодой ученый, (30), 89-92.
3. Tarnas, Maia C et al. “Ecological study measuring the association between conflict,
environmental factors, and annual global cutaneous and mucocutaneous
leishmaniasis incidence (2005-2022).” PLoS neglected tropical diseases vol.
18,9 e0012549. 26 Sep. 2024, doi:10.1371/journal.pntd.0012549
4. Yurchenko V, Chistyakov DS, Akhmadishina LV, Lukashev AN, Sádlová J,
Strelkova MV. Revisiting epidemiology of leishmaniasis in central Asia: lessons
learnt. Parasitology. 2023;150(2):129-136. doi:10.1017/S0031182022001640
5. Uddin S, Khan I, Rehman AU, Rahman HU, Hizbullah. Epidemiological patterns of
cutaneous leishmaniasis in north-west Pakistan (2022-2023). BMC Public
Health. 2025 Oct 14;25(1):3480. doi: 10.1186/s12889-025-23175-4. PMID:
41088089; PMCID: PMC12522337.
6. Baxrom Eshnazarovich Tuxtarov, and Lenara Xudoyberdi Qizi Elmurodova.
"O’ZBEKISTONDA TERI LEYSHMANIOZINING TARQALISHI VA
UNING OLDINI OLISH CHORA-TADBIRLARI" Scientific progress, vol. 4,
no. 2, 2023, pp. 42-48.