MAHKUMLARNING INSONGA XOS BO‘LGAN SHA’NI VA QADR- QIMMATINI HURMAT QILISH PRINSIPI: O‘ZIGA XOS JIHATLARI VA HUQUQIY ASOSLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: inson qadri, mahkum huquqlari, Jinoyat-ijroiya kodeksi, Konstitutsiya, qiynoqlarga qarshi kurash, Nelson Mandela qoidalari, resotsializatsiya, Ombudsman, jamoatchilik nazorati.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada jazoni ijro etish tizimida mahkumlarning insonga
xos bo‘lgan sha’ni va qadr-qimmatini hurmat qilish prinsipining mazmun-mohiyati,
xalqaro standartlar va milliy qonunchilikdagi o‘rni tahlil qilinadi. Ayniqsa, yangi
tahrirdagi O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va Jinoyat-ijroiya kodeksiga
kiritilgan so‘nggi o‘zgartishlar (O‘RQ-948-sonli Qonun va h.k.) doirasida
mahkumlarning huquqiy maqomini mustahkamlash, qiynoqlarga yo‘l qo‘ymaslik
hamda ularni jamiyatga qayta moslashtirish (resotsializatsiya) masalalari o‘rganilgan.
Maqola yakunida tizimni yanada takomillashtirish bo‘yicha ilmiy-amaliy taklif va
tavsiyalar ilgari surilgan.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi – Toshkent: “O‘zbekiston”,
2023-y. (Yangi tahrir).
2. O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat-ijroiya kodeksi – Rasmiy nashr:
O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi (Lex.uz).
3. O‘zbekiston Respublikasining Qonuni “O‘zbekiston Respublikasining
Jinoyat-ijroiya kodeksiga mahkumlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini
ta’minlashga qaratilgan o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida” (O‘RQ-948-
son, 28.08.2024).
4. Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi (BMT Bosh Assambleyasi
tomonidan 1948-yil 10-dekabrda qabul qilingan).
5. Mahkumlar bilan muomala qilishning minimal standart qoidalari (Nelson
Mandela qoidalari) – BMT Rezolyutsiyasi, 2015-yil.
6. Mirziyoyev Sh.M. Yangi O‘zbekiston strategiyasi. – Toshkent:
“O‘zbekiston”, 2021.
7. Saydullayev Sh.A. Penitensiar tizimda inson huquqlari muhofazasi: darslik. –
Toshkent: TDYUU nashriyoti, 2022.
8. Axborot va huquqiy materiallar: Inson huquqlari bo‘yicha O‘zbekiston
Respublikasi Milliy markazi (www.insonhuquqlari.uz) tahliliy hisobotlari.