SOLIQ XIZMATI ORGANLARINING NAZORAT FUNKSIYALARINI TAKOMILLASHTIRISH MUAMMOLARI
Abstract
Soliq xizmati organlarining nazorat funksiyalarini takomillashtirish bugungi
kunda davlat moliyaviy barqarorligini ta’minlash, budjet daromadlarini oshirish va
soliq intizomini mustahkamlashning muhim omillaridan biri hisoblanadi. 2025-yilda
iqtisodiyotning jadal raqamlashtirilishi, elektron tijorat hajmining kengayishi hamda
xo‘jalik yurituvchi subyektlar sonining ortib borishi soliq nazoratining zamonaviy
usullarini joriy etishni talab etmoqda. Shu sababli soliq organlari faoliyatida an’anaviy
tekshiruvlardan ko‘ra risklarni tahlil qilish, elektron monitoring va avtomatlashtirilgan
nazorat mexanizmlaridan foydalanish ustuvor ahamiyat kasb etmoqda. So‘nggi
yillarda amalga oshirilgan islohotlar natijasida soliq ma’murchiligida sezilarli ijobiy
o‘zgarishlar kuzatildi. Xususan, 2025-yil holatiga ko‘ra soliq hisobotlarining 97
foizdan ortig‘i elektron shaklda topshirilmoqda, elektron hisob-fakturalar tizimi orqali
amalga oshirilayotgan operatsiyalar ulushi esa 95 foizga yaqinlashdi. Bu esa soliq
organlariga xo‘jalik yurituvchi subyektlarning moliyaviy faoliyatini tezkor monitoring
qilish va soliq xavflarini aniqlash imkoniyatini bermoqda. Natijada budjetga
tushadigan soliq tushumlari o‘rtacha 12–15 foizga oshganligi kuzatilmoqda.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. Bird R.M. Modern Tax Administration and Compliance Management. –
London: Routledge, 2020. – 287 p.
2. Isroilov B.I. Soliq ma’murchiligini takomillashtirishning zamonaviy
yo‘nalishlari. – Toshkent: Iqtisodiyot, 2023. – 256 b.
3. Owens J. Tax Administration in the Digital Economy. – Oxford: Oxford
University Press, 2021. – 312 p.
4. Panskov V.G. Nalogi i nalogooblozheniye: uchebnik. – Moskva: Yurayt,
2024. – 436 s.
5. Vahobov A.V. Davlat moliyasi va soliq siyosati. – Toshkent: O‘zbekiston,
2022. – 384 b.
