TIMUS VA TALOQNING MORFOFUNKTSIONAL HOLATIGA IS GAZI INTOKSIKATSIYASINING TA’SIRI
Keywords:
Kalit so‘zlar: uglerod oksidi, CO intoksikatsiyasi, timus, taloq, immun tizim, gipoksiya, limfotsitlar, morfologiya, immunitet, oksidlovchi stress.Abstract
Annotatsiya
Uglerod oksidi (CO) sanoat korxonalari, transport vositalari va maishiy isitish
tizimlari faoliyati natijasida atmosfera havosiga ajraladigan eng xavfli toksik gazlardan
biri hisoblanadi. CO ning organizmga uzoq muddatli ta’siri to‘qimalarda surunkali
gipoksiya rivojlanishiga sabab bo‘lib, turli organ va tizimlarda, jumladan immun tizim
organlarida morfofunksional o‘zgarishlarni yuzaga keltiradi. Timus va taloq immun
tizimining asosiy organlari sifatida organizmning himoya reaksiyalarini
shakllantirishda muhim ahamiyat kasb etadi. Ushbu maqolada CO intoksikatsiyasining
timus va taloq to‘qimalariga ta’siri, ularda kuzatiladigan morfologik va funksional
o‘zgarishlar hamda ularning patogenetik mexanizmlari tahlil qilingan. Adabiyotlar
ma’lumotlariga ko‘ra, CO ta’sirida timusda involyutsion jarayonlar kuchayishi,
limfotsitlar sonining kamayishi va taloqda limfoid follikulalarning regressiyasi
kuzatiladi. Mazkur o‘zgarishlar immun javobning susayishiga olib keladi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Guyton A.C., Hall J.E. Textbook of Medical Physiology. Elsevier, 2021.
2. Abbas A.K., Lichtman A.H. Basic Immunology. Elsevier, 2023.
3. Kumar V., Abbas A.K., Aster J.C. Robbins and Cotran Pathologic Basis of
Disease. Elsevier, 2021.
4. Male D., Brostoff J., Roth D.B. Immunology. Elsevier, 2021.
5. Piantadosi C.A. Carbon Monoxide Poisoning. New England Journal of
Medicine. 2020.
6. Weaver L.K. Carbon Monoxide Poisoning. N Engl J Med. 2019.
7. Valko M., Morris H., Cronin M.T.D. Metals, toxicity and oxidative stress.
Current Medicinal Chemistry. 2020.
8. Underhill D.M., Goodridge H.S. Information Processing during Phagocytosis.
Nature Reviews Immunology. 2020.
9. Tortora G.J., Derrickson B. Principles of Anatomy and Physiology. Wiley, 2021.
10. Junqueira L.C., Carneiro J. Basic Histology. McGraw-Hill Education, 2021.
11. Mescher A.L. Junqueira’s Basic Histology: Text and Atlas. McGraw-Hill, 2021.
12. Alberts B. Molecular Biology of the Cell. Garland Science, 2022.