O'ZBEK ADABIYOTIDA OBRAZ YARATISH TAMOYILLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: obraz, badiiy obraz, xarakter, tipiklashtirish, badiiy tafakkur, psixologik tahlil, realizm, romantizm, milliy mentalitet, o‘zbek adabiyoti, yozuvchi uslubi, badiiy detal.Abstract
Annotatsiya
Mazkur maqolada o‘zbek adabiyotida obraz yaratish tamoyillari ilmiy-nazariy
nuqtai nazardan tahlil etiladi. Adabiy obraz badiiy asarning markaziy elementi sifatida
yozuvchi va shoirning ijodiy niyatini ifoda etuvchi vosita ekanligi asoslab beriladi.
Tadqiqotda obraz yaratishda qo‘llaniladigan usullar — realistik va romantik tasvir,
psixologik tahlil, badiiy detal, xarakter va tipiklashtirish, milliy mentalitetni ifodalash
kabi tamoyillar chuqur o‘rganiladi. XX asr o‘zbek adabiyotidagi yirik namoyandalar
— Abdulla Qodiriy, Oybek, Said Ahmad, Erkin Vohidov kabi ijodkorlar asarlaridagi
obrazlarning yaratilish texnologiyasi tahlil qilinib, zamonaviy adabiy jarayonlarda
obrazning semantik va estetik yuklamasi ochib beriladi. Shuningdek, mustaqillik davri
adabiyotida inson shaxsiyatining chuqur psixologik tasvirini berish orqali yangi obraz
tizimlari shakllanayotgani ilmiy asoslarda yoritiladi. Tadqiqot natijalari obraz
yaratish tamoyillarining o‘zbek adabiy tafakkuridagi o‘rni va rivojlanish istiqbollarini
belgilashga xizmat qiladi.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. Alisher Navoiy. Xamsa. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at
nashriyoti, 2019.
2. Qodiriy, A. O‘tkan kunlar. – Toshkent: Yozuvchi, 2021.
3. Oybek. Navoiy. – Toshkent: Yozuvchi, 2020.
4. Said Ahmad. Ufq. – Toshkent: Yangi asr avlodi, 2018.
5. Vohidov, E. Ruhlar isyoni. – Toshkent: Sharq, 2022.
6. Karimov, A. Adabiyot nazariyasi asoslari. – Toshkent: Fan, 2021.
7. G‘anieva, Z. Badiiy obraz va uning estetik mohiyati. – Toshkent: Fan va
texnologiya, 2023.
8. Jo‘rayev, O. O‘zbek adabiyoti tarixida realizm va romantizm. – Toshkent:
Universitet, 2020.
9. Qo‘shjonov, M. XX asr o‘zbek adabiyoti. – Toshkent: Fan, 2019.
10. Raxmonov, B. Mustaqillik davri o‘zbek adabiyoti. – Toshkent: Yangi asr, 2024.
