ABONENT KIRISH TARMOQLARIDA YUQORI TEZLIKLI MA’LUMOT UZATISHNI TA’MINLASH VA KECHIKISHNI MINIMALLASHTIRISH USULLARI.
Keywords:
Kalit so‘zlar: abonent kirish tarmoqlari, yuqori tezlikli ma’lumot uzatish, kechikishni kamaytirish, trafik boshqaruvi, optik kirish, simsiz kirish, topologiya optimallashtirish, resurslarni boshqarish, tarmoq samaradorligi, uzilishlarga chidamlilik.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada abonent kirish tarmoqlarida yuqori tezlikli
ma’lumot uzatishni ta’minlash va kechikishni minimallashtirish masalalari tadqiq
etiladi. So‘nggi yillarda foydalanuvchilar sonining keskin oshishi, video oqimlari, real
vaqt xizmatlari va IoT qurilmalari hajmining ko‘payishi abonent kirish tarmoqlarida
yuqori yuklanish, kechikish va resurslar notekis taqsimoti kabi muammolarni yuzaga
keltirmoqda. Tadqiqotda optik va simli simsiz kirish texnologiyalari, masofaviy
foydalanuvchi joylashuvi, trafik oqimlari va resurslarni dinamik boshqarish
mexanizmlari tahlil qilinadi. Shuningdek, tarmoqning kechikish ko‘rsatkichlarini
kamaytirish, kanal kengligini optimallashtirish va uzilishlarga chidamliligini
oshirishga qaratilgan algoritmik yondashuvlar o‘rganiladi. Simulyatsiya va matematik
modellashtirish orqali turli kirish topologiyalari — chiziqli, daraxtsimon, iyerarxik va
hibrid shakllar — samaradorligi solishtiriladi. Tadqiqot natijalari abonent kirish
tarmoqlarida xizmat sifatini oshirish, kechikishni sezilarli darajada kamaytirish va
yuqori tezlikdagi internet, video oqimlari, IoT va real vaqt ilovalari samaradorligini
oshirish imkonini beradi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Stallings, W. Data and Computer Communications. 10th Edition. Pearson, 2021.
2. Tanenbaum, A.S., Wetherall, D.J. Computer Networks. 6th Edition. Pearson, 2020.
3. Cisco Systems. Cisco Networking Academy: CCNA Course Materials. Cisco Press,
2019.
4. Forouzan, B.A. Data Communications and Networking. 6th Edition. McGraw-Hill,
2017.
5. Rappaport, T.S. Wireless Communications: Principles and Practice. 2nd Edition.
Prentice Hall, 2009.
6. Bertsekas, D., Gallager, R. Data Networks. 2nd Edition. Prentice Hall, 1992.
