ОЛИЙ ҲАРБИЙ ТАЪЛИМ МУАССАСАЛАРИДА ЎҚУВ-ТАРБИЯ ЖАРАЁНЛАРИДАГИ МАВЖУД МУАММОЛАР ВА УЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШНИНГ ИЛМИЙ-АМАЛИЙ ЕЧИМЛАРИ
Keywords:
Калит сўзлар: олий ҳарбий таълим, ўқув-тарбия жараёни, компетенция, симуляция, сценарийли ўқитиш, AAR, рубрика, дуал амалиёт, психологик тайёргарлик, таълим сифати.Abstract
Аннотация: Мақолада олий ҳарбий таълим муассасаларида ўқув-тарбия
жараёнларининг сифатини пасайтираётган асосий омиллар тизимли таҳлил
қилинди. Таълим мазмунининг амалиётдан ортда қолиши, компетенцияга
асосланган баҳолашнинг етарли эмаслиги, симуляция ва сценарийли ўқитишдан
кам фойдаланиш, ўқитувчи-офицерлар педагогик маҳоратидаги фарқлар,
қўшинлар билан узвий ҳамкорликдаги узилишлар, тарбиявий ишлар
мазмунининг “тадбирбозлик”ка мойиллиги каби муаммолар сабаб–оқибат
боғланишида ёритилди. Муаммоларни бартараф этиш учун компетенцияга
асосланган таълим (КАТ), сценарийли машғулотлар, After Action Review (AAR)
технологияси, рубрикалар асосида баҳолаш, дуал амалиёт (қисмларда
стажировка), психологик тайёргарлик ва сифатни бошқариш (QA) циклига
таянган илмий-амалий тавсиялар таклиф этилди.
References
Фойдаланилган адабиётлар (намунавий рўйхат)
1. Сотволдиев Абдулхошим Йўлдошевич. Chaqiriqqacha harbiy ta’limni tashkil
etish va uning metodikasi: ўқув қўлланма. – Тошкент: «Aloqachi», 2010. – 336
бет. Jizzax Davlat Pedagogika Universiteti
2. Махмудов Р. Ҳарбий психология ва педагогика. – Тошкент, 2019. Alfraganus
University Portfolio
3. Махмудов Розмет Муратович; Иброхимов Анвар Ражабович. “Ҳарбий
педагог кадрларни тайёрлашда илмий тадқиқот ишларининг роли, ўрни,
аҳамияти”. PEDAGOGS international research journal, Volume-47, Issue-1,
December 2023, 129–132-б. Pedagogs
4. Насриддинов Ч.Р. Ҳарбий психология. – Тошкент: «Фан», 2004. ResearchGate
5. Сотиб-Олдиев А.; Каримжонов А. Ҳарбий педагогика. – Тошкент: «Шарқ»,
2005. ResearchGate
6. Сатиб-Алдиев Қ.А-Ш. Ҳарбий психология ва педагогика асослари. –
Тошкент: ТДПУ нашриёти, 2003. ResearchGate
7. Абдуқодиров А.С.; Аҳмедов Ғ. Ҳарбий хизмат ахлоқи: ўқув қўлланма. –
Тошкент: «Шарқ», 2007. ResearchGate
8. Абдурасулов Жаҳонгирмирзо. “Harbiy kompetentsiya kursantning kasbiy
mahoratini shakllantirishning kaliti sifatida”. Eurasian Journal of Social Sciences
Philosophy and Culture, October 2022. DOI: 10.5281/zenodo.7244584.
ResearchGate
9. Абдурасулов Жаҳонгирмирзо. “Chaqiruvga qadar boshlang‘ich tayyorgarlik
fani o‘qituvchisiga qo‘yiladigan talablar”. Eurasian Journal of Academic Research,
October 2022. DOI: 10.5281/zenodo.7239000. ResearchGate
10. Шеров Мансур Болтаевич. Социально-философские аспекты
формирования креативного мышления у военнослужащих Узбекистана: PhD
диссертация автореферати. – Бухара, 2022. BuxDu
11. “Миллий гвардия ҳарбий хизматчиларини ҳуқуқий тарбиялашнинг
долзарб масалалари”: республика онлайн илмий-амалий конференция
материаллари. – Тошкент: ЎзР Миллий гвардияси Ҳарбий-техник институти,
2021. – 204 бет. Alfraganus University Portfolio
12. Толипов Ў.Қ.; Усмонбойева М.Х. ва бошқ. Ўқув-тарбия жараёнига
педагогик технологияларни жорий этиш. – Тошкент: ЎзПФИТИ, 2004.
ResearchGate
13. Зуннунов А.; Хайруллайев М. Педагогика тарихи. – Тошкент: «Шарқ»,
2000. ResearchGate
14. Ҳасанбойева О.У.; Ҳасанбойев Ж.; Ҳамидов Х. Педагогика тарихи. –
Тошкент: «Ўқитувчи», 1997. ResearchGate
15. Ўзбекистон Республикаси Конституцияси. Jizzax Davlat Pedagogika
Universiteti
16. “Умумий ҳарбий мажбурият ва ҳарбий хизмат тўғрисида”ги Қонун.
Jizzax Davlat Pedagogika Universiteti
17. Ўзбекистон Республикаси Мудофаа доктринаси. Jizzax Davlat Pedagogika
Universiteti
18. “Ёшларни чақирувга қадар тайёрлаш” низоми (1994 й.) ва концепцияси
(1992 й.)
19. Bloom B. S. Taxonomy of Educational Objectives. Cognitive Domain.
20. Kolb D. Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and
Development.
21. Kirkpatrick D., Kirkpatrick J. Evaluating Training Programs: The Four Levels.
22. Deming W. E. Out of the Crisis (PDCA ва сифат менеджменти ғоялари).
23. After Action Review (AAR) методологияси бўйича ўқув-методик манбалар
(таълимда рефлексия ва натижа таҳлили).
