IQLIM O‘ZGARISHI SHAROITIDA GIPSLI TUPROQLARNING MORFOGENETIK XUSUSIYATLARI VA TRANSFORMATSIYA JARAYONLARI

Authors

  • Maxkamova Dilafruz Yuldashevna Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: gipsli tuproqlar, morfogenez, iqlim o‘zgarishi, arid hududlar, tuproq degradatsiyasi, gips.

Abstract

Annotatsiya.  Iqlim  o‘zgarishi  global  miqyosda  tuproq  resurslarining 
shakllanishi, rivojlanishi va degradatsiya jarayonlariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. 
Ayniqsa, qurg‘oqchil va yarim qurg‘oqchil hududlarda keng tarqalgan gipsli tuproqlar 
(gypsiferous soils) iqlim omillariga nisbatan juda sezgir hisoblanadi. Ushbu tadqiqotda 
gipsli  tuproqlarning  morfogenetik  xususiyatlari,  ularning  profil  tuzilishi,  mineral 
tarkibi hamda iqlim o‘zgarishi ta’sirida kechadigan transformatsiya jarayonlari ilmiy 
jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari gipsli tuproqlarning genetik rivojlanishida 
harorat, yog‘in miqdori, bug‘lanish jarayoni va gidrologik sharoitlarning muhim rol 
o‘ynashini ko‘rsatadi. 

References

Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati

1. Atoev B., Kaypnazorov J., Egamberdieva M., Makhammadiev S., Karimov M.,

Makhkamova D. Technology of nutriating winter wheat varieties in variety-soil-

fertilizer system. E3S Web of Conferences 244, 02040 (2021).

Yu., Мatkarimov T. R. Evolution, Transformation And Biological Activity Of

Degraded Soils. International Journal of Advanced Science and Technology Vol. 28,

No. 14, (2019). -P. 88-99.

3. Gulchekhra Nabiyeva, Dilafruz Makhkamova, Yunus Kenjaev. Microbiological

activity of soils with difficult ecological conditions. E3S Web of Conferences 497,

03003 (2024) https://doi.org/10.1051/e3sconf/202449703003.

4. Makhkamova D., Gafurova L., Nabieva G., Makhammadiev S., Kasimov U., Juliev

M. Integral indicators of the ecological and biological state of soils in Jizzakh

steppe, Uzbekistan. sustainable management of Earth resources and Biodiversity

IOP Conf. Series: Earth and Environmental Science, IOP Publishing, 1068, 012019

(2022) doi:10.1088/1755-1315/1068/1/012019.

5. Makhkamova D., Gafurova L., Seasonal dynamics of the amount of ammonifying

bacteria in the soils of Djizzak steppe. Austrian Journal of Technical and Natural

Sciences, 2017.№11-12.- P.3-8.

6. Makhkamova D.Yu. Actinomycetes in gypsum-bearing soils of the Jizzakh steppe.

- LOMONOSOV-2017.-P.33-34.

7. Management of Gypsiferous Soils. FAO Soils Bulletin No. 62. Rome: FAO, 1990.

- 147 p.

8. Maxkamova D. Seasonal variation of ammonifier bacteria in heavy meliorated

soils. International scientific and technical journal. Innovation technical and

technology.2021.- P. 2181-1067.

9. Абдурашидов М.Ё., Махкамова Д.Ю. Геологическое строение,

геоморфология Голодностепской равнины. Образование наука и

инновационные идеи в мире. международный научный электронный журнал

ЯНВАРЬ - 2023 год ЧАСТЬ – 5. Выпуск журнала № 12. –C.141-143.

10. Гафурова Л., Каримов А., Аблақулов М. Актиномицеты в засоленных

орошаемых сероземно-луговых почвах Сырдарьинского вилоята (ф.х Галаба

Баяутского тумана). Аграрная наука-сельскому хозяйству. XI Международная

научно-практическая конференция. Сборник статей, Книга 2, Барнаул, 2016. -

С.66-68.

Published

2026-03-12

How to Cite

Maxkamova Dilafruz Yuldashevna. (2026). IQLIM O‘ZGARISHI SHAROITIDA GIPSLI TUPROQLARNING MORFOGENETIK XUSUSIYATLARI VA TRANSFORMATSIYA JARAYONLARI . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 65(1), 59-62. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/21472