INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA SEMANTIK NOMUTANOSIBLIK MUAMMOSI
Keywords:
Kalit so‘zlar: semantik nomutanosiblik, tarjima ekvivalentligi, madaniy tushunchalar, realiyalar, ingliz tili, o‘zbek tili, tarjima strategiyalariAbstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek tillari o‘rtasidagi semantik
nomutanosiblik (non-equivalence) muammosi tahlil qilinadi. Tarjimada so‘zlar
grammatik jihatdan to‘g‘ri tarjima qilingan bo‘lsa-da, madaniy, emotsional va
kontekstual ma’nolar ko‘pincha yo‘qoladi yoki to‘liq uzatilmaydi. Tadqiqotda madaniy
tushunchaga bog‘liq so‘zlar (gentleman, privacy, tea), emotsional-semantik farqli
so‘zlar (homesick, awkward), realiyalar (pub, Thanksgiving), abstrakt tushunchalar
(accountability, efficiency) va tarjimada yo‘qotiladigan ma’nolar (serendipity,
mindfulness) misolida nomutanosiblikning tipologiyasi ochib beriladi. Maqolada
shuningdek, ushbu muammoni bartaraf etishning mumkin bo‘lgan strategiyalari –
deskriptiv tarjima, madaniy moslashtirish va kompensatsiya usullari ko‘rib chiqiladi.
References
ADABIYOTLAR
1. Baker, M. (2018). In other words: A coursebook on translation (3rd ed.).
Routledge.
2. Catford, J. C. (1965). A linguistic theory of translation. Oxford University
Press.
3. Musayev, Q. (2005). Tarjima nazariyasi asoslari. Fan.
4. Newmark, P. (1988). A textbook of translation. Prentice Hall.
5. Nida, E. A. (1964). Toward a science of translating. Brill.
6. Salomov, G. (1978). Badiiy tarjima nazariyasi asoslari. O‘qituvchi.
7. Venuti, L. (1995). The translator’s invisibility: A history of translation.
Routledge.
8. Qodirov, S. (1983). Tarjima san’ati. G‘afur G‘ulom nomidagi Adabiyot va
san’at nashriyoti.
