KREMNIY MONOKRISTALIDA MISNING CHO‘KISHI (PRECIPITATSIYASI)

Authors

  • A.Y. Boboyev Author
  • Sh.K. Mahkamov Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: Kremniy monokristali, mis precipitatsiyasi, og‘ir metallar, yarimo‘tkazgich, domish, diffuziya, kristall panjara, texnologik xatolik, elektronika, precipitat.

Abstract

Annotatsiya:  Kremniy monokristali hozirgi zamon yarimo‘tkazgich sanoatining 
asosi  hisoblanadi.  Uning  ultratoza  va  kristallik  turdagi  xossalari  aynan  elektron 
texnologiyani,  xususan,  chiplar,  mikroprotsessorlar  va  boshqa  yarimo‘tkazgich 
qurilmalarini  ishlab  chiqarishda  muhim  ahamiyat  kasb  etadi.  Shu  sababli  kremniy 
kristalining fizik, kimyoviy hamda strukturaviy jihatlari chuqur o‘rganiladi va nazorat 
qilinadi. Bu jarayonda kremniy monokristali tarkibida istalmagan begona element va 
nuqsonlar, ayniqsa, og‘ir metallar, sirt va ichki qatlamga tushib qoladigan mis (Cu) 
ionlari alohida xavf tug‘diradi. Misning kristall ichida cho‘kishi – bu kristall panjarada 
harakatlanayotgan  mis  atomlari  yoki  ionlarining  muayyan  nuqson,  precipitat, 
dislokatsiya yoki diffuziya markazida to‘planib, bevosita chiqindilar yoki agregatlar 
hosil qilishi jarayonidir. 

References

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Ergashev B. (2021). “Kremniy birikmalarida og‘ir metallar precipitatsiyasi”,

Iste'dod nashriyoti, Buxoro, 160-bet.

2. Mamadaliyev N., Rajabov D. (2022). “Yarimo‘tkazgichlarda precipitatsiya

jarayonlari”, Ilm Ziyo nashriyoti, Toshkent, 176-bet.

3. Nurmatov S. (2019). “Kremniy sohasida strukturaviy o‘zgarishlar va

precipitatlarning o‘rni”, Ma’rifat nashriyoti, Qarshi, 146-bet.

4. Omonov F. (2024). “Mikroelektronika asoslari va zamonaviy texnogen jarayonlar”,

Akademnashr, Toshkent, 224-bet.

5. Qosimova G. (2021). “Yarimo‘tkazgichlarda mis va boshqa og‘ir metallar tarkibi”,

Mustaqil Yangi Avlod nashriyoti, Nukus, 168-bet.

6. Raxmatova L. (2022). “Precipitatsion jarayonlarning mikroanalitik o‘rganilishi”,

Barkamol Avlod nashriyoti, Urganch, 138-bet.

7. Temirov K. (2019). “Kremniy monokristalida nuqsonlar va begona domishlarning

o‘zgarishi”, O‘qituvchi nashriyoti, Toshkent, 173-bet.

Published

2026-04-18

How to Cite

A.Y. Boboyev, & Sh.K. Mahkamov. (2026). KREMNIY MONOKRISTALIDA MISNING CHO‘KISHI (PRECIPITATSIYASI) . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 67(2), 258-261. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/25437