TIBBIYOT LABORATORIYA YO‘NALISHI TALABALARIDA PREANALITIK XATOLARNI ANIQLASH VA OLDINI OLISH BO‘YICHA KASBIY TAYYORGARLIKNI TAKOMILLASHTIRISH
Keywords:
Kalit so‘zlar: preanalitik xatolar, klinik-laborator diagnostika, laboratoriya ishi, kasbiy kompetensiya, biologik material, venoz qon olish, laborator xavfsizlik, OSCE.Abstract
Annotatsiya
Ushbu maqolada tibbiyot laboratoriya yo‘nalishi talabalarida preanalitik
xatolarni aniqlash va oldini olish bo‘yicha kasbiy tayyorgarlikni takomillashtirish
masalasi tahlil qilindi. Klinik-laborator diagnostikada preanalitik bosqich laborator
natijalarning ishonchliligiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. Bemorni noto‘g‘ri
identifikatsiya qilish, mos bo‘lmagan probirkadan foydalanish, gemolizlangan
namuna, yetarli bo‘lmagan qon hajmi, noto‘g‘ri saqlash va transportirovka qilish kabi
xatolar diagnostik natijalarning buzilishiga olib kelishi mumkin. Tadqiqotda
preanalitik xatolarni o‘qitishda amaliy mashg‘ulotlar, simulyatsion vaziyatlar, standart
algoritmlar va OSCE asosidagi baholashning samaradorligi ko‘rib chiqildi. Natijalar
shuni ko‘rsatdiki, preanalitik bosqich bo‘yicha maxsus tayyorgarlik talabalarning
laborator xavfsizlik madaniyati, xatolarni aniqlash ko‘nikmasi va klinik-laborator
fikrlashini rivojlantiradi. Preanalitik xatolarni oldini olishga qaratilgan o‘quv
modullarini tibbiyot laboratoriya ishi ta’lim dasturlariga keng joriy etish tavsiya etiladi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar.
1. Nordin N., et al. Preanalytical Errors in Clinical Laboratory Testing at a Glance.
2024.
2. Chang J., et al. Standards and Practice Guidelines for Venous Blood Collection.
Annals of Laboratory Medicine. 2025.
3. Korean Society for Laboratory Medicine. Standards and Practice Guidelines for
Venous Blood Collection: Consensus Recommendations. 2025.
4. Azocar González I., et al. Pre-analytical Errors in Clinical Laboratories: An
Integrative Review. 2024.
5. Lam J.C., et al. Preventing Laboratory Error and Improving Patient Safety. 2024.
6. The Contribution of Education to the Correction of Preanalytical Errors in
Laboratory Testing: A Systematic Review. 2025.