MUHAMMAD AMINXO‘JA MUQIMIY SATIRASIDA KORRUPSIYA VA IQTISODIY MUAMMOLARNING TANQIDI
Keywords:
Kalit so‘zlar: Muqimiy, satira, korrupsiya, poraxo‘rlik, iqtisodiy zulm, ijtimoiy tanqid, o‘zbek adabiyoti, XIX asr.Abstract
ANNOTATSIYA
Ushbu maqolada XIX asrning ikkinchi yarmi va XX asr boshlarida yashab ijod
etgan o‘zbek satirik shoiri Muhammad Aminxo‘ja Muqimiy (1850–1903) asarlarida
korrupsiya, mansabdorlarning poraxo'rligi va iqtisodiy zulm mavzularining badiiy
ifodalanishi ilmiy jihatdan o‘rganilgan. Muqumiyning satirik she’rlari o‘z davri
ijtimoiy-iqtisodiy muammolarining haqqoniy ko‘zgusi sifatida tahlil qilinib, ulardagi
ijtimoiy tanqid metodlari, obrazlar tizimi va til-uslub xususiyatlari ochib berilgan.
Tadqiqot shuni ko‘rsatadiki, shoir o‘z satirasida feodal va mustamlaka davri
mansabdorlarining poraxo‘rligi, soliq zulmi va xalq qashshoqligini qoralash orqali
zamonasining eng keskin ijtimoiy muammolarini poetik mahorat bilan aks ettirgan.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1. Muqimiy M.A. Tanlangan asarlar. — Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi
Adabiyot va san’at nashriyoti, 1994. — 320 b.
2. Muqimiy M.A. She’rlar va dostonlar. — Toshkent: O‘zbekiston SSR FA
nashriyoti, 1960. — 410b.
3. Sulaymon H. Muqimiy: hayoti va ijodi. — Toshkent: Fan, 1961. — 275 b.
4. Karimov N. XIX asr o‘zbek satirik adabiyoti. — Toshkent: Fan, 1982. — 190
b.
5. Sobirov B. O‘zbek mumtoz adabiyotida ijtimoiy tanqid. — Toshkent:
O‘qituvchi, 1998. — 215 b.
6. Ergashev I. Turkistonda soliq tizimi (XIX asr oxiri — XX asr boshlari). —
Toshkent: Fan, 1989. — 160 b.
7. Mirzayev T. O‘zbek folklorida va yozma adabiyotida satira. — Toshkent: Fan,
2001. — 248 b.
8. Mallayev N. O‘zbek adabiyoti tarixi. — Toshkent: O‘qituvchi, 1976. — 520 b.
9. Yo‘ldoshev Q. Muqimiy satirasining poetik xususiyatlari // O‘zbek tili va
adbiyoti. — 2003. — №2. — B. 34–41.
