OPTIMAL BOSHQARISH MASALALARINI YECHISH UCHUN IZOXRON USUL VA UNI PONTRYAGIN MAKSIMUM PRINTSIPI YORDAMIDA TATBIQ ETISH

Authors

  • Mamatova Zilolaxon Xabibulloxonovna Author
  • Abduvahobova Muslima Author

Keywords:

Kalit  so‘zlar:  optimal  boshqarish,  izoxron  variatsiya,  Pontryagin  maksimum  printsipi,  Gamilton  funksiyasi,  qo‘shma  o‘zgaruvchilar,  kanonik  tenglamalar,  ekstremal trayektoriya, ko‘ndalang shartlar, dinamik tizim, variatsion hisob.

Abstract

Annotatsiya.  Ushbu  maqolada  dinamik  tizimlarning  optimal  boshqarish 
masalalarini yechishda qo‘llaniladigan izoxron usul batafsil tahlil qilinadi va uning 
amaliy tatbiqi aniq misol asosida ko‘rsatiladi. Izoxron variatsiya — bu vaqt chegaralari  t0 va  tf  qat'iy  saqlangan  holda,  faqat  holat  va  boshqaruv  trayektoriyalari  kichik variatsiyaga  uchratiladigan  klassik  variatsion  hisob  usuli  bo‘lib,  uning  yordamida 
Pontryagin maksimum printsipi qat'iy matematik asosda keltirib chiqariladi. Maqolada 
Gamilton funksiyasi, qo‘shma o‘zgaruvchilar va kanonik tenglamalar tizimi yordamida 
masala yechilishining bosqichma-bosqich algoritmi keltiriladi. Nazariy tahlil natijalari 
kosmik  apparatning  bir  o‘lchamli  optimal  harakat  masalasi  misolida  amalda 
qo‘llanilib,  optimal  boshqaruv  funksiyasi,  qo‘shma  o‘zgaruvchi  va  trayektoriya 
analitik usulda topiladi. 

References

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

1. Pontryagin L. S., Boltyanskii V. G., Gamkrelidze R. V., Mishchenko E. F. The

Mathematical Theory of Optimal Processes. — New York: Interscience Publishers,

1962. — 360 p.

2. Bellman R. E. Dynamic Programming. — Princeton: Princeton University Press,

1957. — 342 p.

3. Bryson A. E., Ho Y.-C. Applied Optimal Control: Optimization, Estimation, and

Control. — Washington: Hemisphere Publishing, 1975. — 481 p.

4. Lee E. B., Markus L. Foundations of Optimal Control Theory. — New York: John

Wiley & Sons, 1967. — 576 p.

5. Kirk D. E. Optimal Control Theory: An Introduction. — Englewood Cliffs:

Prentice-Hall, 1970. — 452 p.

6. Gelfand I. M., Fomin S. V. Calculus of Variations. — Englewood Cliffs: Prentice-

Hall, 1963. — 232 p.

7. Sethi S. P., Thompson G. L. Optimal Control Theory: Applications to Management

Science and Economics, 2nd edition. — Boston: Kluwer Academic Publishers,

2000. — 504 p.

8. Taha H. A. Operations Research: An Introduction, 9th edition. — Upper Saddle

River: Pearson Education, 2010. — 813 p.

9. Mamadaliyev N., Tuxtasinov M. Variatsion hisob va optimal boshqaruvning asosiy

masalalari. — Toshkent: Universitet, 2013. — 188 b.

10. Kamien M. I., Schwartz N. L. Dynamic Optimization: The Calculus of Variations

and Optimal Control in Economics and Management, 2nd edition. — Amsterdam:

North-Holland, 1991. — 377 p.

Published

2026-05-05

How to Cite

Mamatova Zilolaxon Xabibulloxonovna, & Abduvahobova Muslima. (2026). OPTIMAL BOSHQARISH MASALALARINI YECHISH UCHUN IZOXRON USUL VA UNI PONTRYAGIN MAKSIMUM PRINTSIPI YORDAMIDA TATBIQ ETISH . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 68(3), 307-314. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/28073