CHORVACHILIKDA SMART-FARMING: BARQAROR RIVOJLANISH VA MODERNIZATSIYA ISTIQBOLLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: smart-farming, chorvachilik, raqamlashtirish, IoT, avtomatlashtirish, mahsuldorlik, innovatsion boshqaruv, resurs tejash.Abstract
Annotatsiya: Mazkur maqola chorvachilik sohasini raqamlashtirish va “smart-
farming” (aqlli dehqonchilik) texnologiyalarini joriy etish orqali uning samaradorligini
oshirish masalalariga bag’ishlangan. Tadqiqotda zamonaviy chorvachilikda
qo‘llanilayotgan IoT (narsalar interneti), sun‘iy intellekt, avtomatlashtirilgan
oziqlantirish tizimlari hamda hayvonlarning fiziologik holatini masofadan kuzatish
(monitoring) vositalarining ahamiyati tahlil qilingan. Maqolada an’anaviy chorvachilik
usullari bilan aqlli texnologiyalar integratsiyasi natijasida erishiladigan iqtisodiy
samaradorlik, xususan, sut va go‘sht mahsuldorligini oshirish, kasalliklarni erta
aniqlash hamda resurslarni (yem-xashak, suv, energiya) tejash imkoniyatlari yoritilgan.
Shuningdek, O‘zbekiston sharoitida ushbu texnologiyalarni joriy etishdagi mavjud
to‘siqlar, infratuzilma muammolari va ularni hal etish bo‘yicha amaliy takliflar ishlab
chiqilgan. Tadqiqot xulosalari chorvachilikni innovatsion boshqaruv modeliga
o‘tkazish, soha raqobatbardoshligini ta‘minlash hamda oziq-ovqat xavfsizligini
mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etadi.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1. Wolfert, S., Ge, L., Verdouw, C., & Bogaardt, M.-J. (2017). Big Data in Smart
Farming — A review. Agricultural Systems, 153, 69-80.
2. Berckmans, D. (2017). General introduction to precision livestock farming. Animal
Frontiers, 7(1), 6-11.
3. Guo, Y., Wang, Y., Li, Y., & Chen, J. (2023). Artificial intelligence for livestock
farming: A comprehensive review. Computers and Electronics in Agriculture, 205,
107621.
4. O‘zbekiston Respublikasi Statistika agentligi. (2025). O‘zbekiston Respublikasi
chorvachilik tarmog‘ining rivojlanishi bo‘yicha statistik to‘plam. Toshkent.
5. Karimov, A. A., & Rahmonov, B. N. (2024). Qishloq xo‘jaligida raqamli
texnologiyalar: muammo va yechimlar. Agrar fan va ta’lim jurnali, 3(2), 45-52.
6. Jumaboyev Jasurbek Soporboy o‘g‘li “Chorvachilik xo‘jaliklarida samaradorlikni
oshirishning iqtisodiy mexanizmlari” vol. 30 no. 1 (2026): Yangi O'zbekiston
taraqqiyotida tadqiqotlarni o'rni va rivojlanish omillari.
