FIREWALL TEXNOLOGIYALARINING TURLARI VA ISHLASH PRINSIPI

Authors

  • Ibragimov Sh.M Author
  • Abdullayeva G.N Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: firewall, tarmoq xavfsizligi, paket filtrlash, stateful inspection, proxy server, NGFW, kiberxavfsizlik, tarmoq himoyasi, IDS/IPS, trafik nazorati.

Abstract

 
  Annotatsiya: Ushbu maqolada firewall texnologiyalarining zamonaviy axborot 
tizimlarida tutgan o‘rni, ularning asosiy turlari hamda ishlash prinsiplari keng tahlil 
qilindi.  Paket  filtrlovchi,  stateful  inspection,  proxy  va  next-generation  firewall 
(NGFW)  kabi  turlarning  funksional  imkoniyatlari  yoritildi.  Shuningdek,  tarmoq 
xavfsizligini  ta’minlashda  firewall  tizimlarining  ahamiyati,  kiberhujumlarga  qarshi 
kurashdagi roli hamda zamonaviy rivojlanish tendensiyalari ko‘rib chiqildi. Natijada 
firewall  texnologiyalari  axborot  xavfsizligini  ta’minlashning  asosiy  va  ajralmas 
vositalaridan biri ekanligi asoslab berildi. 

References

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:

1. Kurose J.F., Ross K.W. Computer Networking: A Top-Down Approach.

Pearson, 2021.

2. Tanenbaum A.S., Wetherall D.J. Computer Networks. Pearson, 2011.

3. Stallings W. Network Security Essentials. Pearson, 2017.

4. Chapman D.B., Zwicky E.D. Building Internet Firewalls. O’Reilly Media, 2000.

5. Cheswick W.R., Bellovin S.M., Rubin A.D. Firewalls and Internet Security.

Addison-Wesley, 2003.

6. Zwicky E.D., Cooper S., Chapman D.B. Internet Firewalls: Theory and Practice.

O’Reilly Media, 2000.

7. RFC 4949. Internet Security Glossary. IETF, 2007.

8. RFC 3871. Operational Security Requirements for Large Internet Service

Provider (ISP) IP Network Infrastructure. IETF, 2004.

9. Cisco Systems. Firewall Fundamentals and Best Practices. Cisco White Paper,

2022.

10. Palo Alto Networks. Next-Generation Firewall Security Guide. Technical

Documentation, 2023.

Published

2026-05-06

How to Cite

Ibragimov Sh.M, & Abdullayeva G.N. (2026). FIREWALL TEXNOLOGIYALARINING TURLARI VA ISHLASH PRINSIPI . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 68(5), 275-280. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/28365