MOYLI EKINLARDA UCHRAYDIGAN MELOIDOGYNE AVLODI NEMATODALARINING BIOEKOLOGIK XUSUSIYATLARI

Authors

  • Bozorova Sevaraxon Mengbayevna Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: Meloidogyne, ildiz gall nematodasi, moyli ekinlar, fitonematoda, bioekologiya, rizosfera, kungaboqar, soya, yeryong‘oq, kunjut, Surxondaryo.

Abstract

Annotatsiya.  Ushbu  maqolada  moyli  ekinlarda  uchraydigan  Meloidogyne 
avlodiga mansub ildiz gall nematodalarining bioekologik xususiyatlari tahlil qilinadi. 
Meloidogyne spp. polifag o‘simlik-parazit nematodalar bo‘lib, ular kungaboqar, soya, 
yeryong‘oq, kunjut, raps va boshqa moyli ekinlarning ildiz tizimida g‘uddalar hosil 
qiladi,  suv  va  mineral  moddalar  o‘zlashtirilishini  susaytiradi  hamda  hosildorlik  va 
mahsulot  sifatining  pasayishiga  olib  keladi.  Maqolada  nematodalarning  morfologik 
belgilari,  rivojlanish  sikli,  tuproq-iqlim  omillari  bilan  bog‘liqligi,  ekin  turi  va 
almashlab  ekish  tizimining  ta’siri,  zararlanish  belgilari  hamda  ekologik  xavfsiz 
boshqarish  yo‘llari  yoritilgan.  Surxondaryo  viloyati  sharoitida  issiq  iqlim, 
sug‘oriladigan  dehqonchilik,  yengil  va  o‘rtacha  mexanik  tarkibli  tuproqlar 
Meloidogyne populyatsiyalarining rivojlanishida muhim omil bo‘lishi mumkin. 

References

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Eshnazarov K. Spread of parasitic plant nematodes in Surkhandarya region. 2024.

2. Choriyev S. Molecular-genetic analysis of Meloidogyne species from Surxondaryo

region, Uzbekistan. 2025.

3. Nematode problems on oil seed crops and their sustainable management. Review

publication.

4. Westphal A. Sustainable approaches to the management of plant-parasitic nematodes

and disease complexes. Journal of Nematology, 2011.

5. Collange B., Navarrete M., Peyre G., Mateille T., Tchamitchian M. Root-knot

nematode management in vegetable crop production: The challenge of an

agronomic system analysis. Crop Protection, 2011.

6. Onkendi E.M., Moleleki L.N. The threat of root-knot nematodes (Meloidogyne spp.)

in Africa: a review. Plant Pathology, 2014.

7. Ravindra H. et al. Prevalence of root-knot nematode (Meloidogyne spp.) on

sunflower and its impact on yield indicators. 2015.

8. American Phytopathological Society. Root-knot nematode disease lesson. APS

Education Center.

9. North Carolina State Extension. Screening sesame for resistance to multiple root-

knot nematode species. 2022.

10. Yadav H. et al. Combating root-knot nematodes (Meloidogyne spp.): recent

approaches and perspectives. 2025.

Published

2026-06-03

How to Cite

Bozorova Sevaraxon Mengbayevna. (2026). MOYLI EKINLARDA UCHRAYDIGAN MELOIDOGYNE AVLODI NEMATODALARINING BIOEKOLOGIK XUSUSIYATLARI . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 70(3), 41-47. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/32022