YUQORI YOG‘LI VA UGLEVODLI DIETA BILAN SEMIRTIRILGAN KALAMUSHLARDA METABOLIK KO‘RSATKICHLARNING O‘ZGARISHI

Authors

  • Dadaxonova Muxlisa Baxrom qizi Author
  • Ergashboeva Maftunabonu Aqilbek qizi Author
  • Dilmurodova Xonzoda Farxod qizi Author
  • Risxiboyeva Zilola To'raboy qizi Author
  • Umirbekova Nozima Xamidullo qizi Author

Abstract

 Kirish.  So’nggi  yillarda  dunyo  miqyosida  ortiqcha  vazn  muammosi  jiddiy 
sog’liqni  saqlash  muammolaridan  biriga  aylanib  bormoqda.  Semirishning  asosiy 
sabablari  orasida  noto‘g‘ri  ovqatlanish,  kam  harakatlilik,  stress  va  metabolik 
buzilishlar  muhim  o‘rin  egallaydi.  Ayniqsa,  zamonaviy  hayot  tarzida  tez  tayyor 
ovqatlar, yuqori kaloriyali mahsulotlar va noto‘g‘ri parhez rejimlari keng tarqalganligi 
vazn ortishiga olib kelmoqda. Ortiqcha vazn odamning faqat tashqi ko‘rinishiga emas 
balki  hayotiy  faoliyatiga  ham  salbiy  ta’sir  ko‘rsatadi  va  bu  turli  kasalliklarga  olib 
keladi.  Masalan,  tayanch  harakat  sistemasining  zo‘riqishi  natijasida  yassi  oyoqlik, 
ichki  a’zolarni  yog‘  bosishi  natijasida  ularning    zo‘riqishi  va  turli  xil  gormonal 
buzilishlarga  olib  keladi.  Jahon  sog‘liqni  saqlash  tashkiloti  ma’lumotlariga  ko‘ra, 
ortiqcha vazn va semirish yurak-qon tomir kasalliklari, qandli diabet, gipertoniya va 
boshqa ko‘plab surunkali kasalliklarning rivojlanish xavfini sezilarli darajada oshiradi. 
Semizlik, shuningdek, jamiyat uchun sog‘liqni saqlash xarajatlarini ham oshiradi. Shu 
sababli  ushbu  muammo  nafaqat tibbiy,  balki  ijtimoiy  va  iqtisodiy  ahamiyatga  ham 
egadir

References

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI

1. Anandacoomarasamy, A, et al. “The Impact of Obesity on the Musculoskeletal

System.” International Journal of Obesity, vol. 32, no. 2, 11 Sept. 2007, pp. 211–

222, www.nature.com/articles/0803715, https://doi.org/10.1038/sj.ijo.0803715.

2. Bray, G.A., et al. “Obesity: A Chronic Relapsing Progressive Disease Process. A

Position Statement of the World Obesity Federation.” Obesity Reviews, vol. 18, no.

7, 10 May 2017, pp. 715–723, pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28489290/,

https://doi.org/10.1111/obr.12551.

3. Pearce, J, et al. “Timing of the Introduction of Complementary Feeding and Risk of

Childhood Obesity: A Systematic Review.” International Journal of Obesity, vol.

37, no. 10, 27 May 2013, pp. 1295–1306, https://doi.org/10.1038/ijo.2013.99

4. Reji Babygirija, et al. “Central Oxytocin Is Involved in Restoring Impaired Gastric

Motility Following Chronic Repeated Stress in Mice” American Journal of

Physiology-Regulatory Integrative and Comparative Physiology, vol. 298, no. 1, 1

Jan. 2010, pp. R157–R165, www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2806214/,

https://doi.org/10.1152/ajpregu.00328.2009. Accessed 10 Feb. 2024.

5. Samy, Doaa M., et al. “Circulating Irisin Concentrations in Rat Models of Thyroid

Dysfunction — Effect of Exercise.” Metabolism, vol. 64, no. 7, July 2015, pp. 804–

813, https://doi.org/10.1016/j.metabol.2015.01.001. Accessed 20 Mar. 2021.

6. Spiller, Cassy M, and Josephine Bowles. “Germ Cell Neoplasia in Situ: The

Precursor Cell for Invasive Germ Cell Tumors of the Testis.” The International

Journal of Biochemistry & Cell Biology, vol. 86, 10 Mar. 2017, pp. 22–25,

https://doi.org/10.1016/j.biocel.2017.03.004.

7. Sugiuchi H, Uji Y, Okabe H, Irie T, Uekama K, Kayahara N, Miyauchi K. Direct

measurement of high-density lipoprotein cholesterol in serum with

polyethylene glycol-modified enzymes and sulfated alpha-cyclodextrin.

Clinical Chemistry. 1995; 41(5): 717–723. DOI: 10.1093/clinchem/41.5.717

8. Fossati P, Prencipe L. Serum triglycerides determined colorimetrically with an

enzyme that produces hydrogen peroxide. Clinical Chemistry. 1982; 28(10):

2077–2080. PMID: 6812986

Published

2026-06-04

How to Cite

Dadaxonova Muxlisa Baxrom qizi, Ergashboeva Maftunabonu Aqilbek qizi, Dilmurodova Xonzoda Farxod qizi, Risxiboyeva Zilola To'raboy qizi, & Umirbekova Nozima Xamidullo qizi. (2026). YUQORI YOG‘LI VA UGLEVODLI DIETA BILAN SEMIRTIRILGAN KALAMUSHLARDA METABOLIK KO‘RSATKICHLARNING O‘ZGARISHI . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 70(3), 241-248. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/32065