SUNʼIY INTELLEKTNI HUQUQIY SHAXS SIFATIDA TAN OLISH: KORPORATIV JAVOBGARLIK MODELIDAN OʻRGANISH IMKONIYATLARI

Authors

  • Xailov Saidakbar Muratovich Author

Keywords:

Kalit soʻzlar: huquqiy shaxs, sunʼiy intellekt, elektron shaxs, korporativ javobgarlik, yuridik shaxs, funksional maqom, masʼul ijro, cheklangan subyektlik.

Abstract

 
Annotatsiya. Maqolada sunʼiy intellekt (SI) tizimlariga huquqiy shaxs maqomi 
berish  imkoniyati  korporativ  javobgarlik  modeli  bilan  qiyosiy  tahlil  asosida  koʻrib 
chiqiladi. Muallif avvalo huquqiy shaxs tushunchasining falsafiy-huquqiy asoslarini 
yoritib,  yuridik  shaxs  institutining  tarixiy  shakllanishini  tahlil  qiladi.  Soʻngra 
“elektron  shaxs”  (electronic  personhood)  konsepsiyasining  mazmuni,  Yevropa 
Parlamenti  muhokamasi  va  unga  qaratilgan  asosiy  eʻtirozlar  koʻrib  chiqiladi. 
Korporativ  javobgarlik  modelining  SI  uchun  qoʻllaniladigan  va  qoʻllaniladigan 
jihatlari  aniqlashtiriladi.  Xulosa  sifatida  SI  uchun  toʻliq  subyektlik  emas,  balki 
cheklangan funksional maqom modelini joriy etish taklif etiladi. 

References

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Solaiman S. M. Legal Personality of Robots, Corporations, Idols and

Chimpanzees: A Quest for Legitimacy // Artificial Intelligence and Law. – 2017. – Vol.

25, No. 2. – P. 155–179.

2. Floridi L. et al. An Ethical Framework for a Good AI Society: Opportunities,

Risks, Principles, and Recommendations // Minds and Machines. – 2018. – Vol. 28,

No. 4. – P. 689–707.

3. Shyam Balganesh. Unplanned Obsolescence: Teaching and Learning from the

Copyright Act of 1909 // Harvard Journal of Law & Technology. – 2014. – Vol. 28.

4. Chopra S., White L. F. A Legal Theory for Autonomous Artificial Agents. – Ann

Arbor: University of Michigan Press, 2011. – 220 p.

5. Danaher J. Robots, Law and the Retribution Gap // Ethics and Information

Technology. – 2016. – Vol. 18, No. 4. – P. 299–309.

6. Hallevy G. When Robots Kill: Artificial Intelligence under Criminal Law. –

Boston: Northeastern University Press, 2013. – 264 p.

7. European Parliament Resolution of 16 February 2017 with Recommendations to

the Commission on Civil Law Rules on Robotics (2015/2103(INL)). – Brussels, 2017.

8. Open Letter to the European Commission: Artificial Intelligence and Robotics /

Signed by 156 AI, robotics and ethics experts. – 2018.

9. Asaro P. M. The Liability Problem for Autonomous Artificial Agents // AAAI

Spring Symposium Series: Ethical and Moral Considerations in Non-Human Agents.

– 2016. – P. 190–194.

10. Abbott R. The Reasonable Robot: Artificial Intelligence and the Law. –

Cambridge: Cambridge University Press, 2020. – 312 p.

11. Bainbridge W. Electronic Personhood: The Legal Status of Artificial

Agents // Computer Law Review International. – 2019. – Vol. 20, No. 3. – P. 73–81.

12. Oʻzbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksi. – Toshkent: Adolat, 2024.

13. Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi. – Toshkent: Adolat, 2024.

14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Sunʼiy intellekt

texnologiyalarini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qarori. – Toshkent, 2024.

Published

2026-06-05

How to Cite

Xailov Saidakbar Muratovich. (2026). SUNʼIY INTELLEKTNI HUQUQIY SHAXS SIFATIDA TAN OLISH: KORPORATIV JAVOBGARLIK MODELIDAN OʻRGANISH IMKONIYATLARI . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 70(5), 14-21. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/32407