NERV SISTEMASI KASALLIKLARI
Keywords:
KALIT SO‘ZLAR: Nerv sistemasi, neyron, insult, Altsgeymer kasalligi, Parkinson kasalligi, tarqoq skleroz, epilepsiya, migren, meningit, polineyropatiya, MRT, EEG, nevrologik tashxis, profilaktika.Abstract
ANNOTATSIYA
Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotning eng murakkab va dolzarb sohalaridan
biri — nerv sistemasi kasalliklarining patofiziologiyasi, klinik xususiyatlari va kelib
chiqish sabablari ilmiy nuqtai nazardan keng yoritiladi. Nerv sistemasi kasalliklari
(nevrologik kasalliklar) — bosh miya, orqa miya va periferik nervlarning tuzilishi yoki
faoliyatidagi buzilishlar natijasida yuzaga keladigan patologik holatlar bo‘lib, ular
insonning fikrlash, harakat, sezuv, nutq, xotira va xulq-atvor sohalarini izdan chiqaradi.
Maqolada nerv sistemasi kasalliklarining zamonaviy tasnifi, asosiy sindromlari
va eng keng tarqalgan nozologik shakllari — serebrovaskulyar kasalliklar (insult,
tranzitor ishemik xuruj), neyrodegenerativ kasalliklar (Altsgeymer, Parkinson,
amiotrofik lateral skleroz, Gentington xoreyasi), demiyelinlovchi kasalliklar (tarqoq
skleroz), epilepsiya, bosh og‘rig‘i va migren, markaziy nerv sistemasining yallig‘lanish
kasalliklari (meningit, ensefalit), periferik nerv sistemasi kasalliklari (polineyropatiya,
radikulopatiya), nerv sistemasining o‘smalari va boshchaning shikastlanishlari batafsil
tahlil qilinadi. Shuningdek, zamonaviy nevrologik tashxis usullari, davolash
tamoyillari va profilaktika choralari muhokama qilinadi.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
• Ropper, A. H., Samuels, M. A., Klein, J. P., & Prasad, S. (2023). Adams and
Victor’s Principles of Neurology (12th ed.). — McGraw Hill.
• Daroff, R. B., Jankovic, J., Mazziotta, J. C., & Pomeroy, S. L. (2022). Bradley
and Daroff’s Neurology in Clinical Practice (8th ed.). — Elsevier.
• Kandel, E. R., Koester, J. D., Mack, S. H., & Siegelbaum, S. A. (2021).
Principles of Neural Science (6th ed.). — McGraw Hill.
• World Health Organization (WHO). (2024). Global Status Report on
Neurological Disorders. — Geneva.
• Majidov, N. M., & Qodirova, Sh. A. (2022). Klinik nevrologiya asoslari. —
Toshkent: Tibbiyot nashriyoti.
• Yakovlev, S. V., & Salohiddinov, B. T. (2021). Nevropatologiya va
neyroxirurgiya. — Toshkent: Yangi asr avlodi.
• Alzheimer’s Association. (2024). Alzheimer’s Disease Facts and Figures
Report.
• American Heart Association/American Stroke Association. (2024). Guidelines
for the Early Management of Patients with Acute Ischemic Stroke.
