KICHIK OʻSMIRLARDA “AXBOROT CHARCHOGʻI” SINDROMINI BARTARAF ETISH VA DARSDA DIQQAT BARQARORLIGINI TAʼMINLASH METODIKASI
Keywords:
Kalit soʻzlar: axborot charchogʻi, kognitiv yuklama, kichik oʻsmir, diqqat barqarorligi, raqamli gigiyena, ishchanlik qobiliyati, pedagogik vaqt, didaktik tanaffus, asab tizimi, shaxsiylashtirilgan taʼlim.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada zamonaviy shiddatli axborotlashuv va raqamli
infodemiya sharoitida umumiy oʻrta taʼlim maktablarining 5–7-sinf oʻquvchilarida
koʻp kuzatilayotgan “axborot charchogʻi” (kognitiv yuklama) sindromi va uning salbiy
oqibatlari tadqiq etilgan. Kichik oʻsmirlik davridagi bolalarning asab tizimi, ishchanlik
qobiliyati hamda dars jarayonida diqqat barqarorligini taʼminlashning pedagogik-
psixologik qonuniyatlari tahlil qilingan. Maqolada oʻquv yuklamasini
optimallashtirish, kognitiv yengillik muhitini yaratish, darsda vizual va intellektual
tanaffuslarni qoʻllash hamda oʻquvchilarning asab-ruhiy salomatligini muhofaza
qilgan holda dars samaradorligini oshirishning zamonaviy metodik tizimi ilmiy
manbalar doirasida keng yoritib berilgan.
References
1. Vigotskiy L. S. Pedagogicheskaya psixologiya. – Moskva: Pedagogika-Press,
1999. – 536 s.
2. Abdulla Avloniy. Turkiy Guliston yoxud axloq. – Toshkent: Oʻqituvchi,
1992. – 160 b.
3. Yoʻldoshev J. G., Hasanov S. Pedagogik texnologiyalar: Oʻquv qoʻllanma. –
Toshkent: Iqtisod-moliya, 2009. – 216 b.
4. Mavlonova R., Toʻrayeva O., Xoliqberdiyev K. Pedagogika. – Toshkent:
Oʻqituvchi, 2001. – 512 b.
5. Ishmuhammedov R., Abduqodirov A., Pardaev A. Taʼlimda innovatsion
texnologiyalar. – Toshkent: Isteʼdod, 2008. – 180 b.
6. Ziyomuhammadov B. Pedagogika: Oʻquv qoʻllanma. – Toshkent: Turon-
Iqbol, 2006. – 123 b.
7. Sweller J. Cognitive Load Theory, Learning Difficulty, and Instructional
Design. // Learning and Instruction, vol. 4, 1994. – pp. 295-312.
8. Miller G. A. The Magical Number Seven, Plus or Minus Two: Some Limits
on Our Capacity for Processing Information. // Psychological Review, 1956. – pp. 81-
97.
9. Axmedova M. N. Oʻquvchilarning aqliy ishchanlik qobiliyatini saqlash va
rivojlantirish metodikasi. – Toshkent: Science, 2022. – 154 b.
10. Tursunov S. Q. Maktabda raqamli gigiyena va kognitiv pedagogika asoslari.
// Zamonaviy maktab, №2, 2023. – B. 41-47.
11. Nishonov B. K. Oʻsmir yoshdagi bolalarning diqqat barqarorligini oshirish
muammolari. – Toshkent: Noshir, 2024. – 162 b.
