ANOMALIYA ANIQLASH (ISOLATION FOREST)

Authors

  • Alijonov Diyorbek Do’stbek o’g’li Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: Anomaliya aniqlash, Isolation Forest, noxos kuzatuv, mashinaviy o‘rganish, kuzatuvsiz o‘rganish, ma'lumotlar tahlili

Abstract

Annotatsiya 
Ushbu  akademik  maqola  anomaliyalarni  aniqlashning  muhim  usuli  bo'lmish 
Isolation  Forest  (Izolyatsiya  O'rmoni)  algoritmini  chuqur  tahlil  qiladi.  Maqolada 
anomaliya aniqlash muammosining global ahamiyati, mavjud cheklovlar va Isolation 
Forest algoritmining nazariy asoslari, ishlash mexanizmlari hamda boshqa an'anaviy 
usullar bilan solishtirma tahlili ko'rib chiqiladi. Algoritmning samaradorligi, hisoblash 
tezligi,  xotira  sarfi,  yuqori  o'lchovli  ma'lumotlar  bilan  ishlash  qobiliyati  kabi 
afzalliklari  batafsil  o'rganiladi.  Shuningdek,  uning  cheklovlari,  ayniqsa  yuqori 
o'lchovli ma'lumotlardagi matematik asoslarining murakkabligi va giperparametrlarga 
sezgirligi  muhokama  etiladi.  Maqola,  firibgarlikni  aniqlash  va  tarmoq  xavfsizligini 
ta'minlash kabi real dunyo ilovalaridagi rolini yoritib, kelajakdagi tadqiqot yo'nalishlari 
bo'yicha takliflar beradi. 

References

Foydalanilgan adabiyotlar

[1] Liu, Fei Tony, Kai Ming Ting, and Zhi-Hua Zhou. "Izolyatsiyaga asoslangan

anomaliyalarni aniqlash." ACM Ma'lumotlardan Bilim Keshfiyoti bo'yicha

Tranzaktsiyalar (TKDD), vol. 6, no. 1, 2012, pp. 1-39.

[2] Chandola, Varun, Vipin Kumar, and Anuj Karpatne. "Anomaliyani aniqlash:

Sharh." ACM Hisoblash Sharhlari (CSUR), vol. 41, no. 3, 2009, pp. 1-58.

[3] Chandola, Varun, Chih-Chung Chee, and Vipin Kumar. Anomaliya aniqlash

tamoyillari va usullari. New York: Springer, 2010.

[4] Aggarwal, Charu C. Chetki qiymatlar tahlili. New York: Springer, 2017.

[5] Zimek, Arthur, Erich Schubert, and Hans-Peter Kriegel. "Yuqori o'lchamli raqamli

ma'lumotlarda nazoratsiz anomaliyalarni aniqlash bo'yicha tadqiqot." Statistik

Tahlil va Ma'lumotlarni Qazib Olish: ASA Ma'lumotlar Fanlari Jurnali, vol. 5,

no. 5, 2012, pp. 363-397.

Published

2025-12-10

How to Cite

Alijonov Diyorbek Do’stbek o’g’li. (2025). ANOMALIYA ANIQLASH (ISOLATION FOREST) . Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 59(1), 343-349. https://journalss.org/index.php/tal/article/view/9290