HAZINIY ASARLARIDA AXLOQIY G‘OYALAR TALQINI
Keywords:
Kalit so‘zlar: Haziniy Xo‘qandiy, tasavvuf, axloqiy g‘oyalar, ishqi majoziy, ishqi haqiqiy, g‘azal, murabba’, muxammas, musaddas, nafs tarbiyasi, komil inson, ramz va timsol, mumtoz adabiyot, ma’naviyat.Abstract
Annotatsiya. Mazkur maqolada Haziniy Xo‘qandiyning she’riy merosida axloqiy va tasavvufiy g‘oyalar talqini ilmiy asosda tahlil qilinadi. Shoirning g‘azal, murabba’, muxammas va musaddas janrlaridagi asarlarida inson kamoloti, nafs tarbiyasi, ishqi majoziy va ishqi haqiqiy munosabatlari, sabr, qanoat, tavba hamda tavakkul kabi axloqiy tushunchalarning badiiy ifodasi yoritiladi. Shuningdek, Haziniy ijodida ramz va timsollardan foydalanish mahorati, uning ma’naviy-falsafiy qarashlari hamda zamonaviy o‘quvchi tarbiyasidagi ahamiyati tahlil etiladi. Maqola mumtoz adabiyotda tasavvufiy-axloqiy tafakkur rivojini anglashda Haziniy ijodining o‘rnini ochib beradi.
References
1. Haziniy. Devon. – Qo‘lyozma. O‘zR FA Sharqshunoslik instituti fondi, inv. raqam: № 9872.
2. Erkinov S. Haziniy va uning she’riy merosi. – Toshkent: Fan, 2005. – 180 b.
3. Karimov N. Mumtoz adabiyotda tasavvufiy g‘oyalar talqini. – Toshkent: Adabiyot va san’at, 2010. – 256 b.
4. Qayumov A. Haziniy lirikasi: janr va uslub xususiyatlari. – Toshkent: O‘qituvchi, 2015. – 142 b.
5. Mallayev N. O‘zbek adabiyoti tarixi. 2-jild. – Toshkent: O‘qituvchi, 1976. – 312 b.
6. Qodirov V. Tasavvuf va axloq: mumtoz she’riyat misolida. – Samarqand: Zarafshon, 2018. – 198 b.
7. Jo‘rayev Z. Haziniy devonining badiiy xususiyatlari. // O‘zbek tili va adabiyoti jurnali. – 2012. – № 4. – B. 45-51.
8. Tursunov N. Haziniy she’riyatida nafs tarbiyasi masalalari. // Sharq yulduzi. – 2016. – № 2. – B. 112-118.
9. Hasanov A. Mumtoz adabiyotimizda ishq talqini: Haziniy misolida. – Buxoro: Durdona, 2020. – 165 b.
10. Berdiyev T. O‘zbek mumtoz she’riyatida ramz va timsollar. – Toshkent: Mumtoz so‘z, 2013. – 224 b.
11. Komilov N. Tasavvuf va adabiyot. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2016. – 360 b.
12. Xo‘jayev A. Haziniy g‘azallarining badiiy tahlili. // Filologiya masalalari. – 2019. – № 3. – B. 33-38.
13. Rasulov R. Qo‘qon adabiy muhiti va Haziniy. – Qo‘qon: Qo‘qon nashriyoti, 2017. – 124 b.
14. To‘xliyeva M. Mumtoz she’riyatda axloqiy-ahloqiy tushunchalar talqini. – Namangan: NamDU nashriyoti, 2021. – 175 b.
15. Ziyodov T. Haziniy she’riyatining bugungi o‘quvchi uchun ahamiyati. // Ta’lim va innovatsiyalar. – 2022. – № 1. – B. 58-63.
16. Valiyev S. Mumtoz adabiyot va ma’naviy tarbiya. – Toshkent: Ma’naviyat, 2014. – 208 b.
17. G‘aniyev J. Haziniy devoni tilining leksik xususiyatlari. // O‘zbek tili va adabiyoti ta’limi. – 2018. – № 5. – B. 25-30.
18. Ismoilov B. Qo‘qon adabiy maktabining shakllanishida Haziniyning o‘rni. – Toshkent: Akademnashr, 2020. – 150 b.