JADIDLAR: MA’RIFAT VA YANGILANISH DARG‘ALARI
Keywords:
jadidchilik harakati va ma’rifat, Turkiston jadidlari, Buxoro va Xiva jadidlari, yangi usul maktablari, matbuot tizimi, pedagogika, modernizatsiya, ijtimoiy islohotlar, ayollar ta’limi, milliy uyg‘onish.Abstract
Ushbu maqolada jadidchilik harakati XIX asr oxiri - XX asr
boshlarida Turkiston, Buxoro va Xiva hududlarida yuzaga kelgan ma’rifiy, ijtimoiy va
siyosiy yangilanishlar keng tahlil qilinadi. Maqolada jadidlarning yangi usul
maktablar, matbuot nashrlari, pedagogik islohotlar va iqtisodiy faoliyati orqali
jamiyatni modernizatsiya qilishga qo‘shgan hissasi batafsil yoritiladi. Shuningdek,
harakatning hududiy farqlari, siyosiy va madaniy jihatlari, ayollar ta’limi va milliy
uyg‘onishdagi roli ilmiy nuqtai nazardan o‘rganiladi. Tadqiqot natijalari
jadidchilikning bugungi O‘zbekiston ta’limi, madaniyati va ijtimoiy taraqqiyotiga
bo‘lgan uzoq muddatli ta’sirini ko‘rsatadi.
References
1.Behbudiy M. Mahmudxo‘ja Behbudiy asarlari. – Toshkent: Fan, 1991, 12–45 b.
2.Avloniy A. Abdulla Avloniy va jadidchilik harakati. – Toshkent: Sharq, 1993, 23
60 b.
3.Xo‘jayev F. Fayzulla Xo‘jayev va Turkiston ma’rifati. – Toshkent: Fan, 1995, 34
78 b.
4.Vasliy S.A. Said Ahmad Vasliy ijodi va jamiyat. – Toshkent: Ma’rifat, 2002, 15–49
b.
5.Qodiriy A. Abdulla Qodiriy va jadidlar. – Toshkent: Sharq, 2001, 42–88 b.
6.Gasprali I. Ismoil Gasprali va qrim tatarlarining ma’rifiy harakati. – Baku: Elm,
1989, 9–32 b.
7.Obidiy I. “Taraqqiy” gazetasining roli. – Toshkent: Fan, 1990, 18–36 b.
8.Munavvarqori M. “Xurshid” jurnali va jadidchilik g‘oyalari. – Toshkent: Ma’rifat,
1994, 5–28 b.
9.Shukurov R. Turkiston jadidchiligi tarixi. – Toshkent: Fan, 2005, 65–102 b.
10.Salimov B. Xiva jadidchiligi va siyosiy faoliyat. – Toshkent: Sharq, 2007,
40
79 b.
11. Karimov O. Buxoro jadidchiligi: ijtimoiy va siyosiy tahlil. – Toshkent: Fan, 2010,
27–65 b.